ﺇِﻥَّ ٱﻟﺼَّﻔَﺎ ﻭَٱﻟْﻤَﺮْﻭَﺓَ ﻣِﻦ ﺷَﻌَﺎٓﺋِﺮِ ٱﻟﻠَّﻪِ ۖ ﻓَﻤَﻦْ ﺣَﺞَّ ٱﻟْﺒَﻴْﺖَ ﺃَﻭِ ٱﻋْﺘَﻤَﺮَ ﻓَﻼَ ﺟُﻨَﺎﺡَ ﻋَﻠَﻴْﻪِ ﺃَﻥ ﻳَﻄَّﻮَّﻑَ ﺑِﻬِﻤَﺎ ۚ ﻭَﻣَﻦ ﺗَﻄَﻮَّﻉَ ﺧَﻴْﺮًا ﻓَﺈِﻥَّ ٱﻟﻠَّﻪَ ﺷَﺎﻛِﺮٌ ﻋَﻠِﻴﻢٌ

തീര്‍ച്ചയായും സ്വഫായും മര്‍വയും മതചിഹ്നങ്ങളായി അല്ലാഹു നിശ്ചയിച്ചതില്‍ പെട്ടതാകുന്നു. കഅ്ബാ മന്ദിരത്തില്‍ ചെന്ന് ഹജ്ജോ ഉംറഃയോ നിര്‍വഹിക്കുന്ന ഏതൊരാളും അവയിലൂടെ പ്രദക്ഷിണം നടത്തുന്നതില്‍ കുറ്റമൊന്നുമില്ല. ആരെങ്കിലും സല്‍കര്‍മ്മം സ്വയം സന്നദ്ധനായി ചെയ്യുകയാണെങ്കില്‍ തീര്‍ച്ചയായും അല്ലാഹു കൃതജ്ഞനും സര്‍വ്വജ്ഞനുമാകുന്നു. (ഖു൪ആന്‍: 2/158)

ഹജ്ജിലും ഉംറഃയിലും സഅ്‌യ് നിര്‍ബന്ധമാണ്. അത് നിര്‍ബ്ബന്ധമല്ലെന്നു തോന്നിയേക്കാവുന്നവിധം لاجُنَاحَ (കുറ്റമില്ല) എന്ന് അല്ലാഹു പറയുവാനുള്ള കാരണമുണ്ട്. ജാഹിലിയ്യാ കാലത്ത് ഈ കുന്നുകളിൽ വിഗ്രഹങ്ങൾ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരുന്നതിനാൽ, ഇസ്‌ലാം സ്വീകരിച്ച ശേഷം സ്വഹാബികൾക്ക് അവിടെ സഅ്‌യ് ചെയ്യാൻ തോന്നിയ മടിയും സംശയവും ദുരീകരിക്കാനാണ് “അതിൽ കുറ്റമില്ല” എന്ന് അല്ലാഹു ഇറക്കിയത്. ഇബ്രാഹിം നബിയുടെ ഭാര്യ ഹാജറ (അ) തന്റെ പിഞ്ചുകുഞ്ഞായ ഇസ്മാഈൽ നബിക്ക് വെള്ളത്തിനായി നടത്തിയ ത്യാഗപൂർണ്ണമായ പരിശ്രമത്തിന്റെ സ്മരണ പുതുക്കലാണിത്.

يَسْـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلْأَهِلَّةِ ۖ قُلْ هِىَ مَوَٰقِيتُ لِلنَّاسِ وَٱلْحَجِّ ۗ وَلَيْسَ ٱلْبِرُّ بِأَن تَأْتُوا۟ ٱلْبُيُوتَ مِن ظُهُورِهَا وَلَٰكِنَّ ٱلْبِرَّ مَنِ ٱتَّقَىٰ ۗ وَأْتُوا۟ ٱلْبُيُوتَ مِنْ أَبْوَٰبِهَا ۚ وَٱتَّقُوا۟ ٱللَّهَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ ‎

(നബിയേ,) നിന്നോടവര്‍ ചന്ദ്രക്കലകളെപ്പറ്റി ചോദിക്കുന്നു. പറയുക: മനുഷ്യരുടെ ആവശ്യങ്ങള്‍ക്കും ഹജ്ജ് തീര്‍ത്ഥാടനത്തിനും കാല നിര്‍ണയത്തിനുള്ള ഉപാധികളാകുന്നു അവ. നിങ്ങള്‍ വീടുകളിലേക്ക് പിന്‍വശങ്ങളിലൂടെ ചെല്ലുന്നതിലല്ല പുണ്യം കുടികൊള്ളുന്നത്‌. പ്രത്യുത, ദോഷബാധയെ കാത്തുസൂക്ഷിച്ചവനത്രെ പുണ്യവാന്‍. നിങ്ങള്‍ വീടുകളില്‍ അവയുടെ വാതിലുകളിലൂടെ പ്രവേശിക്കുക. അല്ലാഹുവിനെ സൂക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യുവിന്‍; നിങ്ങള്‍ വിജയം പ്രാപിച്ചേക്കാം.. (ഖു൪ആന്‍:2/189)

കാലഗണനയ്ക്കും ഹജ്ജ് ഉൾപ്പെടെയുള്ള ആരാധനാ കർമ്മങ്ങളുടെ സമയം നിർണ്ണയിക്കുന്നതിനും ചാന്ദ്രമാസ സമ്പ്രദായമാണ് അല്ലാഹു നിശ്ചയിച്ചിട്ടുള്ളതെന്ന പ്രധാന പാഠമാണ് ഈ വചനം നൽകുന്നത്.

ഹജ്ജില്‍ പ്രവേശിച്ചുകഴിഞ്ഞാല്‍, അത് അവസാനിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് വീടുകളില്‍ പ്രവേശിക്കേണ്ടി വരുമ്പോള്‍, ശരിക്കുള്ള വാതിലുകളിലൂടെ അകത്ത് കടക്കാതെ, ചുവര്‍ കയറിയോ, പിന്‍പുറങ്ങളിലുള്ള ജനല്‍ പഴുതുകളിലൂടെയോ അകത്തുകടക്കുക ഒരു ജാഹിലിയ്യാ സമ്പ്രദായമായിരുന്നു. ഇതൊരു പുണ്യാചാരമായി അവര്‍ ഗണിക്കുകയും ചെയതിരുന്നു.  ഇത്തരം അനാചാരങ്ങളിലല്ല മറിച്ച് ഹൃദയവിശുദ്ധിയിലും അല്ലാഹുവിന്‍റെ വിധിവിലക്കുകള്‍ അനുസരിച്ചുകൊണ്ട് സൂക്ഷ്മതയുള്ളവരായി (തഖ്‌വ) ജീവിക്കുന്നതിലാണ് യഥാർത്ഥ പുണ്യം കുടികൊള്ളുന്നതെന്ന് ബോധ്യപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു.

وَأَتِمُّوا۟ ٱلْحَجَّ وَٱلْعُمْرَةَ لِلَّهِ ۚ فَإِنْ أُحْصِرْتُمْ فَمَا ٱسْتَيْسَرَ مِنَ ٱلْهَدْىِ ۖ وَلَا تَحْلِقُوا۟ رُءُوسَكُمْ حَتَّىٰ يَبْلُغَ ٱلْهَدْىُ مَحِلَّهُۥ ۚ فَمَن كَانَ مِنكُم مَّرِيضًا أَوْ بِهِۦٓ أَذًى مِّن رَّأْسِهِۦ فَفِدْيَةٌ مِّن صِيَامٍ أَوْ صَدَقَةٍ أَوْ نُسُكٍ ۚ فَإِذَآ أَمِنتُمْ فَمَن تَمَتَّعَ بِٱلْعُمْرَةِ إِلَى ٱلْحَجِّ فَمَا ٱسْتَيْسَرَ مِنَ ٱلْهَدْىِ ۚ فَمَن لَّمْ يَجِدْ فَصِيَامُ ثَلَٰثَةِ أَيَّامٍ فِى ٱلْحَجِّ وَسَبْعَةٍ إِذَا رَجَعْتُمْ ۗ تِلْكَ عَشَرَةٌ كَامِلَةٌ ۗ ذَٰلِكَ لِمَن لَّمْ يَكُنْ أَهْلُهُۥ حَاضِرِى ٱلْمَسْجِدِ ٱلْحَرَامِ ۚ وَٱتَّقُوا۟ ٱللَّهَ وَٱعْلَمُوٓا۟ أَنَّ ٱللَّهَ شَدِيدُ ٱلْعِقَابِ

നിങ്ങള്‍ അല്ലാഹുവിന് വേണ്ടി ഹജ്ജും ഉംറഃയും പൂര്‍ണ്ണമായി നിര്‍വഹിക്കുക. ഇനി നിങ്ങള്‍ക്ക് (ഹജ്ജ് നിര്‍വഹിക്കുന്നതിന്‌) തടസ്സം സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടാല്‍ നിങ്ങള്‍ക്ക് സൗകര്യപ്പെടുന്ന ഒരു ബലിമൃഗത്തെ (ബലിയര്‍പ്പിക്കേണ്ടതാണ്‌.) ബലിമൃഗം എത്തേണ്ട സ്ഥാനത്ത് എത്തുന്നത് വരെ നിങ്ങള്‍ തല മുണ്ഡനം ചെയ്യാവുന്നതല്ല. നിങ്ങളിലാരെങ്കിലും രോഗിയാവുകയോ, തലയില്‍ വല്ല ശല്യവും അനുഭവപ്പെടുകയോ ആണെങ്കില്‍ (മുടി നീക്കുന്നതിന്‌) പ്രായശ്ചിത്തമായി നോമ്പോ, ദാനധര്‍മ്മമോ, ബലികര്‍മ്മമോ നിര്‍വഹിച്ചാല്‍ മതിയാകും. ഇനി നിങ്ങള്‍ നിര്‍ഭയാവസ്ഥയിലാണെങ്കിലോ, അപ്പോള്‍ ഒരാള്‍ ഉംറഃ നിര്‍വഹിച്ചിട്ട് ഹജ്ജ് വരെ സുഖമെടുക്കുന്ന പക്ഷം സൗകര്യപ്പെടുന്ന ഒരു ബലിമൃഗത്തെ (ഹജ്ജിനിടയില്‍ ബലികഴിക്കേണ്ടതാണ്‌.) ഇനി ആര്‍ക്കെങ്കിലും അത് കിട്ടാത്ത പക്ഷം ഹജ്ജിനിടയില്‍ മൂന്നു ദിവസവും, നിങ്ങള്‍ (നാട്ടില്‍) തിരിച്ചെത്തിയിട്ട് ഏഴു ദിവസവും ചേര്‍ത്ത് ആകെ പത്ത് ദിവസം നോമ്പനുഷ്ഠിക്കേണ്ടതാണ്‌. കുടുംബസമേതം മസ്ജിദുല്‍ ഹറാമില്‍ താമസിക്കുന്നവര്‍ക്കല്ലാത്തവര്‍ക്ക് ആകുന്നു ഈ വിധി. നിങ്ങള്‍ അല്ലാഹുവെ സൂക്ഷിക്കുകയും, അല്ലാഹു കഠിനമായി ശിക്ഷിക്കുന്നവനാണെന്ന് മനസ്സിലാക്കുകയും ചെയ്യുക. (ഖു൪ആന്‍: 2/196)

അല്ലാഹുവിൻ്റെ പ്രീതിക്കായി മാത്രം പൂർണ്ണതയോടെ ഹജ്ജും ഉംറയും നിർവഹിക്കണമെന്നാണ് ഇതിലൂടെ ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നത്. യാത്രയിൽ വല്ല തടസ്സങ്ങളും നേരിടുകയാണെങ്കിൽ ബലിയറുക്കാനും, അതുവരെ മുടി വടിക്കാതിരിക്കാനുമുള്ള നിയമങ്ങളും ഈ വചനം പഠിപ്പിക്കുന്നു. കൂടാതെ, ഉംറ ചെയ്തു ഹജ്ജിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുന്നവർ (തമത്തുഅ് ഹജ്ജ് ചെയ്യുന്നവർ) സൗകര്യപ്രദമായ ബലിമൃഗത്തെ അറുക്കേണ്ടതാണെന്നും, അതിനു കഴിയാത്തവർ ഹജ്ജിൽ മൂന്നു ദിവസവും തിരിച്ചെത്തിയ ശേഷം ഏഴ് ദിവസവും അടക്കം പത്ത് ദിവസം നോമ്പ് അനുഷ്ഠിക്കണമെന്നും ഈ ആയത്ത് വ്യക്തമാക്കുന്നു. മക്കയിലുള്ളവല്ലാത്ത ഹാജിമാര്‍ക്ക് ബാധകമായ ഈ നിയമങ്ങളെല്ലാം അല്ലാഹുവിനെ ഭയന്നുകൊണ്ട് സൂക്ഷ്മതയോടെ പാലിക്കണമെന്ന ഓർമ്മപ്പെടുത്തലോടെയാണ് ഈ വചനം അവസാനിക്കുന്നത്.

ٱلْحَجُّ أَشْهُرٌ مَّعْلُومَٰتٌ ۚ فَمَن فَرَضَ فِيهِنَّ ٱلْحَجَّ فَلَا رَفَثَ وَلَا فُسُوقَ وَلَا جِدَالَ فِى ٱلْحَجِّ ۗ وَمَا تَفْعَلُوا۟ مِنْ خَيْرٍ يَعْلَمْهُ ٱللَّهُ ۗ وَتَزَوَّدُوا۟ فَإِنَّ خَيْرَ ٱلزَّادِ ٱلتَّقْوَىٰ ۚ وَٱتَّقُونِ يَٰٓأُو۟لِى ٱلْأَلْبَٰبِ ‎

ഹജ്ജ് കാലം അറിയപ്പെട്ട മാസങ്ങളാകുന്നു. ആ മാസങ്ങളില്‍ ആരെങ്കിലും ഹജ്ജ് നിര്‍ബന്ധമാക്കിയാല്‍ (ഹജ്ജ് കര്‍മ്മത്തില്‍ പ്രവേശിച്ചാല്‍) പിന്നീട് സ്ത്രീ-പുരുഷ സംസര്‍ഗമോ ദുര്‍വൃത്തിയോ തര്‍ക്കമോ (വഴക്കോ) ഹജ്ജിനിടയില്‍ പാടുള്ളതല്ല. നിങ്ങള്‍ ഏതൊരു സല്‍പ്രവൃത്തി ചെയ്തിരുന്നാലും അല്ലാഹു അതറിയുന്നതാണ്‌. (ഹജ്ജിനു പോകുമ്പോള്‍) നിങ്ങള്‍ യാത്രയ്ക്കുവേണ്ട വിഭവങ്ങള്‍ ഒരുക്കിപ്പോകുക. എന്നാല്‍ യാത്രയ്ക്കു വേണ്ട വിഭവങ്ങളില്‍ ഏറ്റവും ഉത്തമമായത് സൂക്ഷ്മതയാകുന്നു. ബുദ്ധിശാലികളേ, നിങ്ങളെന്നെ സൂക്ഷിച്ച് ജീവിക്കുക. (ഖു൪ആന്‍:2/197)

ഹജ്ജിനായി നിശ്ചയിക്കപ്പെട്ട മാസങ്ങളെയും (ശവ്വാൽ, ദുൽഖഅ്ദ, ദുൽഹിജ്ജ) ആ കർമ്മത്തിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുന്നവർ പാലിക്കേണ്ട കർശനമായ അച്ചടക്കങ്ങളെയുമാണ് ഈ ആയത്ത് ഉണർത്തുന്നത്. ഹജ്ജ് കർമ്മം നിർവഹിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചുകഴിഞ്ഞാൽ (ഇഹ്റാമിലായാൽ) യാതൊരുവിധ അശ്ലീല വാക്കോ പ്രവൃത്തിയോ, അല്ലാഹുവിനെ ധിക്കരിക്കുന്ന പാപങ്ങളോ, ആരെയും വേദനിപ്പിക്കുന്ന തർക്കങ്ങളോ വഴക്കുകളോ പാടില്ല. ഈ വിശുദ്ധ വേളയിൽ ചെയ്യുന്ന ഏത് ചെറിയ നന്മയും അല്ലാഹു അറിയുന്നുണ്ടെന്നും അവക്ക് വലിയ പ്രതിഫലമുണ്ടെന്നും ഇത് ഓർമ്മപ്പെടുത്തുന്നു.

കൂടാതെ, ഭൗതിക യാത്രക്കായി വഴിചെലവും ഭക്ഷണവും കരുതിക്കൂട്ടുന്നത് പോലെ, പരലോക യാത്രക്കായി മനുഷ്യൻ കരുതേണ്ട ഏറ്റവും ഉത്തമമായ വിഭവം (അല്ലാഹുവിനെ സൂക്ഷിച്ച് ജീവിക്കൽ) ആണെന്ന് ആയത്ത് ഉണർത്തുന്നു. ഈ യാഥാർത്ഥ്യം ഉൾക്കൊണ്ട് ജീവിക്കാൻ ബുദ്ധിമാന്മാരോട് ആഹ്വാനം ചെയ്തുകൊണ്ടാണ് ഈ മഹത് വചനം അവസാനിക്കുന്നത്.

لَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ أَن تَبْتَغُوا۟ فَضْلًا مِّن رَّبِّكُمْ ۚ فَإِذَآ أَفَضْتُم مِّنْ عَرَفَٰتٍ فَٱذْكُرُوا۟ ٱللَّهَ عِندَ ٱلْمَشْعَرِ ٱلْحَرَامِ ۖ وَٱذْكُرُوهُ كَمَا هَدَىٰكُمْ وَإِن كُنتُم مِّن قَبْلِهِۦ لَمِنَ ٱلضَّآلِّينَ

(ഹജ്ജിനിടയില്‍) നിങ്ങളുടെ രക്ഷിതാവിങ്കല്‍ നിന്നുള്ള ഭൌതികാനുഗ്രഹങ്ങള്‍ നിങ്ങള്‍ തേടുന്നതില്‍ കുറ്റമൊന്നുമില്ല. അറഫാത്തില്‍ നിന്ന് നിങ്ങള്‍ പുറപ്പെട്ടുകഴിഞ്ഞാല്‍ മശ്‌അറുല്‍ ഹറാമിനടുത്തുവെച്ച് നിങ്ങള്‍ അല്ലാഹുവിനെ പ്രകീര്‍ത്തിക്കുവിന്‍. അവന്‍ നിങ്ങള്‍ക്ക് വഴി കാണിച്ച പ്രകാരം നിങ്ങളവനെ ഓര്‍ക്കുവിന്‍. ഇതിനു മുമ്പ് നിങ്ങള്‍ പിഴച്ചവരില്‍ പെട്ടവരായിരുന്നാലും. (ഖു൪ആന്‍:2/198)

ഹജ്ജ് വേളയില്‍‍ കച്ചവടമോ വ്യാപാരമോ നടത്തി ഉപജീവനം തേടുന്നത് കൊണ്ട് കുഴപ്പമില്ലെന്നും അത് കുറ്റകരമല്ലെന്നും ഈ ആയത്ത് വ്യക്തമാക്കുന്നു. തുടർന്ന് ഹജ്ജിന്റെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട കര്‍മ്മങ്ങളിലൊന്നായ അറഫാ സംഗമത്തിന് ശേഷമുള്ള മടക്കത്തെക്കുറിച്ച് ഓര്‍മ്മിപ്പിക്കുന്നു. അറഫയിൽ നിന്ന് ജനപ്രവാഹമായി നീങ്ങി ‘മശ്അറുൽ ഹറാം’ (മുസ്ദലിഫ) ൽ എത്തിയാൽ, അവിടെ വെച്ച് അല്ലാഹുവിനെ പ്രത്യേകമായി സ്മരിക്കാനും പ്രാർത്ഥിക്കാനും കൽപ്പിക്കുന്നു. അല്ലാഹു ഇസ്ലാം എന്ന നേർമാർഗ്ഗം നൽകി അനുഗ്രഹിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് തങ്ങൾ അജ്ഞതയിലും വഴിപിഴവിലുമായിരുന്നുവെന്ന് ഓർത്ത് അവന് കൃതജ്ഞതയർപ്പിക്കാനും ഈ ആയത്ത് ഉണർത്തുന്നു.

ثُمَّ أَفِيضُوا۟ مِنْ حَيْثُ أَفَاضَ ٱلنَّاسُ وَٱسْتَغْفِرُوا۟ ٱللَّهَ ۚ إِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ

എന്നിട്ട് ആളുകള്‍ (സാധാരണ തീര്‍ത്ഥാടകര്‍) എവിടെ നിന്ന് പുറപ്പെടുന്നുവോ അവിടെ നിന്നു തന്നെ നിങ്ങളും പുറപ്പെടുക. നിങ്ങള്‍ അല്ലാഹുവോട് പാപമോചനം തേടുകയും ചെയ്യുക. അല്ലാഹു ഏറെ പൊറുക്കുന്നവനും കരുണാനിധിയുമാകുന്നു. (ഖു൪ആന്‍:2/199)

ഇബ്‌റാഹീം നബി عليه السلام യുടെ കാലം മുതല്‍ക്കേ ഹജ്ജില്‍ സമ്മേളിക്കുന്ന ആളുകള്‍ അറഫായില്‍ പോകുകയും, അവിടെനിന്ന് മുസ്ദലിഫഃ വഴി മടങ്ങുകയുമാണ് പതിവ്. എന്നാല്‍, ക്വുറൈശികളും, അവരുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചിലരും മറ്റുള്ള ജനങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തില്‍ ചേരാതെ, ‘ഞങ്ങള്‍ യോഗ്യന്‍മാരും വീരന്‍മാരുമാണ് (نَحْنُ الحمس)’ എന്നും മറ്റും അഹങ്കരിച്ചുകൊണ്ട് മുസ്ദലിഫഃയില്‍ സമ്മേളിക്കുകയും, അവിടെനിന്ന് തിരിച്ചുപോരുകയും ചെയ്യുമായിരുന്നു. മേലില്‍ മുസ്‌ലിംകള്‍ ആരും അങ്ങനെ ചെയ്യരുതെന്നും, എല്ലാവരും അറഫായില്‍ പോയി അവിടെനിന്നുതന്നെ മടങ്ങണമെന്നും അല്ലാഹു കല്‍പിച്ചിരിക്കയാണ്.

കൂടാതെ, തീർത്ഥാടനവേളയിലും അതിനുശേഷവും അല്ലാഹുവിന്റെ സ്മരണയോടൊപ്പം പശ്ചാത്താപവും പാപമോചനവും തേടിക്കൊണ്ടിരിക്കാൻ ഇത് ഉണർത്തുന്നു. അടിയാറുകളുടെ തെറ്റുകൾ പൊറുത്തുനൽകാനും അവരോട് കാരുണ്യം കാണിക്കാനും എപ്പോഴും തയ്യാറുള്ളവനാണ് അല്ലാഹു എന്ന് ഓർമ്മിപ്പിച്ചുകൊണ്ടാണ് ഈ വചനം അവസാനിക്കുന്നത്.

فَإِذَا قَضَيْتُمْ مَنَاسِكَكُمْ فَاذْكُرُوا اللَّهَ كَذِكْرِكُمْ آبَاءَكُمْ أَوْ أَشَدَّ ذِكْرًا فَمِنَ النَّاسِ مَنْ يَقُولُ رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا وَمَا لَهُ فِي الْآخِرَةِ مِنْ خَلَاقٍ

അങ്ങനെ നിങ്ങള്‍ ഹജ്ജ് കര്‍മ്മം നിര്‍വഹിച്ചു കഴിഞ്ഞാല്‍ നിങ്ങളുടെ പിതാക്കളെ നിങ്ങള്‍ പ്രകീര്‍ത്തിച്ചിരുന്നത് പോലെയോ അതിനെക്കാള്‍ ശക്തമായ നിലയിലോ അല്ലാഹുവെ നിങ്ങള്‍ പ്രകീര്‍ത്തിക്കുക. മനുഷ്യരില്‍ ചിലര്‍ പറയും; ഞങ്ങളുടെ രക്ഷിതാവേ, ഇഹലോകത്ത് ഞങ്ങള്‍ക്ക് നീ (അനുഗ്രഹം) നല്‍കേണമേ എന്ന്‌. എന്നാല്‍ പരലോകത്ത് അത്തരക്കാര്‍ക്ക് ഒരു ഓഹരിയും ഉണ്ടായിരിക്കുന്നതല്ല. (ഖു൪ആന്‍:2/200)

ഹജ്ജിന്റെ പ്രധാന കര്‍മ്മങ്ങളെല്ലാം പൂർത്തിയാക്കിയതിനു ശേഷവും അല്ലാഹുവിന്റെ സ്മരണയിൽ (ദിക്റിലും പ്രാർത്ഥനയിലും) മുഴുകിയിരിക്കാനാണ് ഈ ആയത്ത് ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നത്. പണ്ടുകാലത്ത് അറബികൾ ഹജ്ജ് കഴിഞ്ഞാൽ തങ്ങളുടെ പിതാക്കളുടെയും പൂർവ്വികരുടെയും വീരവാദങ്ങളും മഹത്വങ്ങളും പറഞ്ഞ് അഹങ്കരിക്കുന്ന ഒരു പതിവുണ്ടായിരുന്നു. അതിനുപകരം, സ്വന്തം പിതാക്കളെ സ്മരിക്കുന്നതിനേക്കാൾ ആത്മാർത്ഥതയോടെയും തീവ്രതയോടെയും അല്ലാഹുവെ സ്മരിക്കാനാണ് ഇസ്‌ലാം പഠിപ്പിച്ചത്.

തുടർന്ന്, മനുഷ്യരുടെ രണ്ട് പ്രകൃതികളെ ഈ ആയത്ത് താരതമ്യം ചെയ്യുന്നു. ഭൗതിക ലോകം മാത്രം ലക്ഷ്യമാക്കി ജീവിക്കുകയും, തങ്ങളുടെ പ്രാർത്ഥനകളിലും ആഗ്രഹങ്ങളിലും ഐഹിക നേട്ടങ്ങൾ മാത്രം ചോദിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ചില മനുഷ്യരുണ്ട്. പരലോകത്തെക്കുറിച്ച് ചിന്തിക്കാതെ ദുനിയാവ് മാത്രം ചോദിക്കുന്ന ഇത്തരക്കാർക്ക് പരലോകത്ത് യാതൊരു ഭാഗവുമില്ലെന്നും ഈ വചനം ശക്തമായി മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.

وَمِنْهُم مَّن يَقُولُ رَبَّنَآ ءَاتِنَا فِى ٱلدُّنْيَا حَسَنَةً وَفِى ٱلْـَٔاخِرَةِ حَسَنَةً وَقِنَا عَذَابَ ٱلنَّارِ ‎﴿٢٠١﴾‏ أُو۟لَٰٓئِكَ لَهُمْ نَصِيبٌ مِّمَّا كَسَبُوا۟ ۚ وَٱللَّهُ سَرِيعُ ٱلْحِسَابِ ‎﴿٢٠٢﴾‏

മറ്റു ചിലര്‍ പറയും; ഞങ്ങളുടെ രക്ഷിതാവേ, ഞങ്ങള്‍ക്ക് ഇഹലോകത്ത് നീ നല്ലത് തരേണമേ; പരലോകത്തും നീ നല്ലത് തരേണമേ. നരകശിക്ഷയില്‍ നിന്ന് ഞങ്ങളെ കാത്തുരക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യേണമേ എന്ന്‌. അവര്‍ സമ്പാദിച്ചതിന്റെ ഫലമായി അവര്‍ക്ക് വലിയൊരു വിഹിതമുണ്ട്‌. അല്ലാഹു അതിവേഗത്തില്‍ കണക്ക് നോക്കുന്നവനാകുന്നു. (ഖു൪ആന്‍:2/201-202)

തൊട്ടുമുന്നിലെ ആയത്തിൽ ഇഹലോകം മാത്രം ലക്ഷ്യമാക്കി ജീവിക്കുന്നവരെക്കുറിച്ച് പറഞ്ഞപ്പോൾ, ഇവിടെ സൽകർമ്മികളും പരലോകവിജയം കാംക്ഷിക്കുന്നവരുമായ യഥാർത്ഥ വിശ്വാസികളെക്കുറിച്ചാണ് അല്ലാഹു വിവരിക്കുന്നത്.

ഐഹിക ജീവിതത്തിലെ നന്മകളും (സമാധാനം, ഉപജീവനം, ആരോഗ്യകരമായ ജീവിതം തുടങ്ങിയവ) പരലോകത്തെ വിജയങ്ങളും (സ്വർഗ്ഗം, അല്ലാഹുവിന്റെ തൃപ്തി) ഒരുപോലെ ചോദിക്കുകയും, അതോടൊപ്പം തന്നെ ഏറ്റവും ഭീകരമായ നരകശിക്ഷയിൽ നിന്ന് രക്ഷതേടുകയും ചെയ്യുന്നവരാണ് ഈ വിഭാഗം. വിശുദ്ധ ഖുർആനിലെ ഏറ്റവും പ്രസിദ്ധവും സമഗ്രവുമായ പ്രാർത്ഥനകളിലൊന്നാണിത്.

ഇത്തരക്കാർ തങ്ങളുടെ സൽകർമ്മങ്ങളിലൂടെയും പ്രാർത്ഥനകളിലൂടെയും സമ്പാദിച്ചെടുക്കുന്ന നന്മകൾക്ക് അർഹമായ വലിയൊരു വിഹിതം (പ്രതിഫലം) പരലോകത്ത് അവർക്ക് ലഭിക്കുമെന്ന് അല്ലാഹു ഉറപ്പുനൽകുന്നു.

മനുഷ്യർ ചെയ്യുന്ന സൽപ്രവൃത്തികളുടെയും ദുഷ്പ്രവൃത്തികളുടെയും കണക്കുകൾ വളരെ പെട്ടെന്ന് തന്നെ തീർത്തുനൽകാൻ കഴിവുള്ളവനാണ് അല്ലാഹു എന്ന് ഓർമ്മിപ്പിച്ചുകൊണ്ടാണ് ഈ വചനം അവസാനിക്കുന്നത്.

وَٱذْكُرُوا۟ ٱللَّهَ فِىٓ أَيَّامٍ مَّعْدُودَٰتٍ ۚ فَمَن تَعَجَّلَ فِى يَوْمَيْنِ فَلَآ إِثْمَ عَلَيْهِ وَمَن تَأَخَّرَ فَلَآ إِثْمَ عَلَيْهِ ۚ لِمَنِ ٱتَّقَىٰ ۗ وَٱتَّقُوا۟ ٱللَّهَ وَٱعْلَمُوٓا۟ أَنَّكُمْ إِلَيْهِ تُحْشَرُونَ

എണ്ണപ്പെട്ട ദിവസങ്ങളില്‍ നിങ്ങള്‍ അല്ലാഹുവെ സ്മരിക്കുക. (അവയില്‍) രണ്ടു ദിവസം കൊണ്ട് മതിയാക്കി ആരെങ്കിലും ധൃതിപ്പെട്ട് പോരുന്ന പക്ഷം അവന് കുറ്റമില്ല. (ഒരു ദിവസവും കൂടി) താമസിച്ചു പോരുന്നവന്നും കുറ്റമില്ല. സൂക്ഷ്മത പാലിക്കുന്നവന്ന് (അതാണ് ഉത്തമം). നിങ്ങള്‍ അല്ലാഹുവെ സൂക്ഷിക്കുകയും അവങ്കലേക്ക് നിങ്ങള്‍ ഒരുമിച്ചുകൂട്ടപ്പെടുമെന്ന് മനസ്സിലാക്കുകയും ചെയ്യുക. (ഖു൪ആന്‍:2/203)

ദുല്‍ഹിജ്ജ മാസം 11,12,13 ദിവസങ്ങള്‍ക്കാണ് അയ്യാമുത്തശ്‌രീഖ് എന്ന് പറയുന്നത്. ‘എണ്ണപ്പെട്ട ദിവസങ്ങള്‍’ എന്ന് വിശേഷിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നത് അതാണ്. ഈ ദിവസങ്ങളില്‍ മിനായില്‍ താമസിച്ചുകൊണ്ട് അല്ലാഹുവിനെ സ്മരിക്കുക  എന്നത് പ്രധാനപ്പെട്ട കര്‍മ്മമാണ്. മിനായിലെ കര്‍മ്മങ്ങള്‍ പൂര്‍ത്തിയാക്കി ആരെങ്കിലും രണ്ട് ദിവസത്തിന് ശേഷം (അതായത് ദുൽഹിജ്ജ 12-ന്) തിരിച്ചുപോരാന്‍ ധൃതി കൂട്ടിയാല്‍ കുറ്റമില്ല; അതുപോലെ മൂന്നാം ദിവസവും (ദുൽഹിജ്ജ 13-ന്) അവിടെ തങ്ങി കര്‍മ്മങ്ങള്‍ പൂര്‍ത്തിയാക്കി വൈകി മടങ്ങിയാലും കുറ്റമില്ല. രണ്ടും അനുവദനീയമാണ്.

ഈ ഇളവുകളെല്ലാം ആപേക്ഷികമാണ്; യഥാർത്ഥത്തില്‍ ഈ നിയമങ്ങളുടെയെല്ലാം ആത്മാവ് തഖ്‌വ (അല്ലാഹുവെ സൂക്ഷിക്കൽ) ആണ്. എല്ലാ മനുഷ്യരും അന്തിമമായി അല്ലാഹുവിന്റെ സന്നിധിയിലേക്ക് ഒരുമിച്ചുകൂട്ടപ്പെടും എന്ന ഓര്‍മ്മയോടെ ജീവിതം ക്രമീകരിക്കാന്‍ ആഹ്വാനം ചെയ്തുകൊണ്ടാണ് ഈ വചനം അവസാനിക്കുന്നത്.

إِنَّ أَوَّلَ بَيْتٍ وُضِعَ لِلنَّاسِ لَلَّذِى بِبَكَّةَ مُبَارَكًا وَهُدًى لِّلْعَٰلَمِينَ ‎﴿٩٦﴾‏ فِيهِ ءَايَٰتُۢ بَيِّنَٰتٌ مَّقَامُ إِبْرَٰهِيمَ ۖ وَمَن دَخَلَهُۥ كَانَ ءَامِنًا ۗ وَلِلَّهِ عَلَى ٱلنَّاسِ حِجُّ ٱلْبَيْتِ مَنِ ٱسْتَطَاعَ إِلَيْهِ سَبِيلًا ۚ وَمَن كَفَرَ فَإِنَّ ٱللَّهَ غَنِىٌّ عَنِ ٱلْعَٰلَمِينَ ‎﴿٩٧﴾

തീര്‍ച്ചയായും മനുഷ്യര്‍ക്ക് വേണ്ടി സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ട ഒന്നാമത്തെ ആരാധനാ മന്ദിരം ബക്കയില്‍ ഉള്ളതത്രെ. (അത്‌) അനുഗൃഹീതമായും ലോകര്‍ക്ക് മാര്‍ഗദര്‍ശകമായും (നിലകൊള്ളുന്നു). അതില്‍ വ്യക്തമായ ദൃഷ്ടാന്തങ്ങള്‍- (വിശിഷ്യാ) ഇബ്രാഹീം നിന്ന സ്ഥലം -ഉണ്ട്‌. ആര്‍ അവിടെ പ്രവേശിക്കുന്നുവോ അവന്‍ നിര്‍ഭയനായിരിക്കുന്നതാണ്‌. ആ മന്ദിരത്തില്‍ എത്തിച്ചേരാന്‍ കഴിവുള്ള മനുഷ്യര്‍ അതിലേക്ക് ഹജ്ജ് തീര്‍ത്ഥാടനം നടത്തല്‍ അവര്‍ക്ക് അല്ലാഹുവോടുള്ള ബാധ്യതയാകുന്നു. വല്ലവനും അവിശ്വസിക്കുന്ന പക്ഷം അല്ലാഹു ലോകരെ ആശ്രയിക്കാത്തവനാകുന്നു. (ഖു൪ആന്‍ :3/96-97)

മനുഷ്യരുടെ ആരാധനയ്ക്കായി ഭൂമിയില്‍ ആദ്യമായി നിര്‍‍മ്മിക്കപ്പെട്ട പവിത്രമായ ഭവനം കഅ്ബ ആണെന്ന് ഈ ആയത്ത് പ്രഖ്യാപിക്കുന്നു. ഒന്നാമതായി സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ട ആരാധനാമന്ദിരം എന്നത് മാത്രമല്ല കഅ് ബഃയുടെ പ്രാധാന്യം. അത് അല്ലാഹുവിനാല്‍ ആശീര്‍വദിക്കപ്പെട്ടതും- അനുഗ്രഹീതമായതും- ലോകര്‍ക്ക് മാര്‍ഗദര്‍ശന കേന്ദ്രവുമാകുന്നു. (مُبَارَكًا وَهُدًى لِلْعَالَمِين) അവിടെ ആരാധ നാകര്‍മങ്ങള്‍ നടത്തുന്നവര്‍ക്ക് അല്ലാഹുവിങ്കല്‍ നിന്ന് മഹത്തായ അനുഗ്രഹങ്ങളും, വമ്പിച്ച പുണ്യഫലങ്ങളും ലഭിക്കുന്നു. മറ്റു പള്ളികളില്‍ വെച്ച് ചെയ്യുന്നതിനെക്കാള്‍ അനവധി ഇരട്ടി പ്രതിഫലം അവിടെ വെച്ച് ചെയ്യുന്ന കര്‍മങ്ങള്‍ക്ക് ലഭിക്കുമെന്ന് നബി വചനങ്ങളില്‍ വന്നിട്ടുള്ളത് സ്മരണീയമാണ്.

കഅ്ബയുടെ പരിസരത്തും ഹറമിനകത്തും അല്ലാഹുവിന്റെ ദൃഷ്ടാന്തങ്ങളും അത്ഭുതങ്ങളും നിരവധിയുണ്ട്. അതിൽ പ്രധാനപ്പെട്ട ഒന്നാണ് ‘മഖാമു ഇബ്‌‌റാഹീം’ (കഅ്ബ നിർമ്മിക്കുമ്പോൾ ഇബ്‌റാഹീം നബി -അലൈഹിസ്സലാം- കയറിനിന്ന ശില). അതിൽ അവിടുത്തെ കാൽപ്പാടുകൾ ഇന്നും വ്യക്തമാണ്.

പണ്ടുമുതലേ ഹറമിന്റെ പരിധിയിൽ പ്രവേശിക്കുന്ന ആർക്കും (മനുഷ്യനായാലും മൃഗങ്ങളായാലും) യാതൊരു ഉപദ്രവവുമേൽക്കുകയോ വധിക്കപ്പെടുകയോ ഇല്ല. അതൊരു നിർഭയത്വത്തിന്റെ ഭവനമാണ്.

ശാരീരികമായും സാമ്പത്തികമായും യാത്ര ചെയ്യുവാൻ കഴിവുള്ള (ഇസ്തിത്വാഅ് ഉള്ള) എല്ലാ മനുഷ്യരുടെയും മേൽ അല്ലാഹു നിർബന്ധമാക്കിയ ബാധ്യതയാണ് വിശുദ്ധ കഅ്ബയിലേക്കുള്ള ഹജ്ജ് തീർത്ഥാടനം.

കഴിവുണ്ടായിട്ടും ഹജ്ജിനെ നിഷേധിക്കുകയോ തള്ളിപ്പറയുകയോ ചെയ്യുന്നവർ (അവിശ്വസിക്കുന്നവർ) ഓർക്കുക; അല്ലാഹു ലോകരെയെല്ലാം ആശ്രയിക്കാത്തവനും യാതൊന്നിന്റെയും ആവശ്യമില്ലാത്തവനുമാണ് (ഗനിയ്യി). അവരുടെ അവിശ്വാസം കൊണ്ട് അല്ലാഹുവിന് യാതൊരു നഷ്ടവുമില്ല.

يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓا۟ أَوْفُوا۟ بِٱلْعُقُودِ ۚ أُحِلَّتْ لَكُم بَهِيمَةُ ٱلْأَنْعَٰمِ إِلَّا مَا يُتْلَىٰ عَلَيْكُمْ غَيْرَ مُحِلِّى ٱلصَّيْدِ وَأَنتُمْ حُرُمٌ ۗ إِنَّ ٱللَّهَ يَحْكُمُ مَا يُرِيدُ

സത്യവിശ്വാസികളേ, നിങ്ങള്‍ കരാറുകള്‍ നിറവേറ്റുക. (പിന്നീട്‌) നിങ്ങള്‍ക്ക് വിവരിച്ചുതരുന്നതൊഴിച്ചുള്ള ആട്‌, മാട്‌, ഒട്ടകം എന്നീ ഇനങ്ങളില്‍ പെട്ട മൃഗങ്ങള്‍ നിങ്ങള്‍ക്ക് അനുവദിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എന്നാല്‍ നിങ്ങള്‍ ഇഹ്‌റാമില്‍ പ്രവേശിച്ചവരായിരിക്കെ വേട്ടയാടുന്നത് അനുവദനീയമാക്കരുത്‌. തീര്‍ച്ചയായും അല്ലാഹു അവന്‍ ഉദ്ദേശിക്കുന്നത് വിധിക്കുന്നു. (ഖു൪ആന്‍:5/1)

ഹജ്ജ്, ഉംറ കർമ്മങ്ങൾക്കായി ഇഹ്റാമിൽ പ്രവേശിച്ച അവസ്ഥയിലുള്ളവർക്ക് കരയിലെ മൃഗങ്ങളെ വേട്ടയാടുന്നത് കർശനമായി നിരോധിച്ചിരിക്കുന്നു.

يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ لَا تُحِلُّوا۟ شَعَٰٓئِرَ ٱللَّهِ وَلَا ٱلشَّهْرَ ٱلْحَرَامَ وَلَا ٱلْهَدْىَ وَلَا ٱلْقَلَٰٓئِدَ وَلَآ ءَآمِّينَ ٱلْبَيْتَ ٱلْحَرَامَ يَبْتَغُونَ فَضْلًا مِّن رَّبِّهِمْ وَرِضْوَٰنًا ۚ وَإِذَا حَلَلْتُمْ فَٱصْطَادُوا۟ ۚ وَلَا يَجْرِمَنَّكُمْ شَنَـَٔانُ قَوْمٍ أَن صَدُّوكُمْ عَنِ ٱلْمَسْجِدِ ٱلْحَرَامِ أَن تَعْتَدُوا۟ ۘ وَتَعَاوَنُوا۟ عَلَى ٱلْبِرِّ وَٱلتَّقْوَىٰ ۖ وَلَا تَعَاوَنُوا۟ عَلَى ٱلْإِثْمِ وَٱلْعُدْوَٰنِ ۚ وَٱتَّقُوا۟ ٱللَّهَ ۖ إِنَّ ٱللَّهَ شَدِيدُ ٱلْعِقَابِ

സത്യവിശ്വാസികളേ, അല്ലാഹുവിന്‍റെ മതചിഹ്നങ്ങളെ നിങ്ങള്‍ അനാദരിക്കരുത്‌. പവിത്രമായ മാസത്തെയും (കഅ്ബത്തിങ്കലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുന്ന) ബലിമൃഗങ്ങളെയും, (അവയുടെ കഴുത്തിലെ) അടയാളത്താലികളെയും നിങ്ങളുടെ രക്ഷിതാവിന്‍റെ അനുഗ്രഹവും പൊരുത്തവും തേടിക്കൊണ്ട് വിശുദ്ധ മന്ദിരത്തെ ലക്ഷ്യമാക്കിപ്പോകുന്ന തീര്‍ത്ഥാടകരെയും (നിങ്ങള്‍ അനാദരിക്കരുത്‌.) എന്നാല്‍ ഇഹ്‌റാമില്‍ നിന്ന് നിങ്ങള്‍ ഒഴിവായാല്‍ നിങ്ങള്‍ക്ക് വേട്ടയാടാവുന്നതാണ്‌. മസ്ജിദുല്‍ ഹറാമില്‍ നിന്ന് നിങ്ങളെ തടഞ്ഞു എന്നതിന്‍റെ പേരില്‍ ഒരു ജനവിഭാഗത്തോട് നിങ്ങള്‍ക്കുള്ള അമര്‍ഷം അതിക്രമം പ്രവര്‍ത്തിക്കുന്നതിന്ന് നിങ്ങള്‍ക്കൊരിക്കലും പ്രേരകമാകരുത്‌. പുണ്യത്തിലും ധര്‍മ്മനിഷ്ഠയിലും നിങ്ങള്‍ അന്യോന്യം സഹായിക്കുക. പാപത്തിലും അതിക്രമത്തിലും നിങ്ങള്‍ അന്യോന്യം സഹായിക്കരുത്‌. നിങ്ങള്‍ അല്ലാഹുവെ സൂക്ഷിക്കുക. തീര്‍ച്ചയായും അല്ലാഹു കഠിനമായി ശിക്ഷിക്കുന്നവനാകുന്നു. (ഖു൪ആന്‍:5/2)

ഹജ്ജിന്റെ കര്‍മ്മങ്ങൾ, ഹജ്ജിന്റെ മാസങ്ങൾ, ബലിക്കായി കൊണ്ടുപോകുന്ന മൃഗങ്ങൾ, അവയുടെ കഴുത്തിലെ അടയാളങ്ങൾ, കഅ്ബയിലേക്ക് തീർത്ഥാടനത്തിന് വരുന്നവർ) ഉൾപ്പടെയുള്ള അല്ലാഹു ആദരിച്ച കാര്യങ്ങളെ അവഗണിക്കാനോ അവയുടെ പവിത്രത തകർക്കാനോ പാടില്ല.

ഇഹ്റാം അവസ്ഥയിലുള്ളപ്പോൾ നിരോധിക്കപ്പെട്ട വേട്ടയാടൽ, കർമ്മങ്ങൾ പൂർത്തിയാക്കി ഇഹ്റാമിൽ നിന്ന് വിമുക്തമായാൽ അനുവദനീയമാണ്.

يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ لَا تَقْتُلُوا۟ ٱلصَّيْدَ وَأَنتُمْ حُرُمٌ ۚ وَمَن قَتَلَهُۥ مِنكُم مُّتَعَمِّدًا فَجَزَآءٌ مِّثْلُ مَا قَتَلَ مِنَ ٱلنَّعَمِ يَحْكُمُ بِهِۦ ذَوَا عَدْلٍ مِّنكُمْ هَدْيَۢا بَٰلِغَ ٱلْكَعْبَةِ أَوْ كَفَّٰرَةٌ طَعَامُ مَسَٰكِينَ أَوْ عَدْلُ ذَٰلِكَ صِيَامًا لِّيَذُوقَ وَبَالَ أَمْرِهِۦ ۗ عَفَا ٱللَّهُ عَمَّا سَلَفَ ۚ وَمَنْ عَادَ فَيَنتَقِمُ ٱللَّهُ مِنْهُ ۗ وَٱللَّهُ عَزِيزٌ ذُو ٱنتِقَامٍ

സത്യവിശ്വാസികളേ, നിങ്ങള്‍ ഇഹ്‌റാമിലായിരിക്കെ വേട്ടമൃഗത്തെ കൊല്ലരുത്‌. നിങ്ങളിലൊരാള്‍ മനഃപൂര്‍വ്വം അതിനെ കൊല്ലുന്ന പക്ഷം, അവന്‍ കൊന്നതിന് തുല്യമെന്ന് നിങ്ങളില്‍ രണ്ടുപേര്‍ തീര്‍പ്പുകല്‍പിക്കുന്ന കാലിയെ (അഥവാ കാലികളെ) കഅ്ബത്തിങ്കല്‍ എത്തിച്ചേരേണ്ട ബലിമൃഗമായി നല്‍കേണ്ടതാണ്‌. അല്ലെങ്കില്‍ പ്രായശ്ചിത്തമായി ഏതാനും അഗതികള്‍ക്ക് ആഹാരം നല്‍കുകയോ, അല്ലെങ്കില്‍ അതിന് തുല്യമായി നോമ്പെടുക്കുകയോ ചെയ്യേണ്ടതാണ്‌. അവന്‍ ചെയ്തതിന്‍റെ ഭവിഷ്യത്ത് അവന്‍ അനുഭവിക്കാന്‍ വേണ്ടിയാണിത്‌. മുമ്പ് ചെയ്തു പോയതിന് അല്ലാഹു മാപ്പുനല്‍കിയിരിക്കുന്നു. വല്ലവനും അത് ആവര്‍ത്തിക്കുന്ന പക്ഷം അല്ലാഹു അവന്‍റെ നേരെ ശിക്ഷാനടപടി സ്വീകരിക്കുന്നതാണ്‌. അല്ലാഹു പ്രതാപിയും ശിക്ഷാനടപടി കൈക്കൊള്ളുന്നവനുമാകുന്നു. (ഖു൪ആന്‍:5/95)

ഈ ആയത്ത് ഇഹ്റാമിലുള്ളവർക്ക് വേട്ടയാടൽ നിരോധിച്ചുകൊണ്ടുള്ള നിയമത്തിന്റെ ലംഘനത്തിനുള്ള പ്രായശ്ചിത്തത്തെക്കുറിച്ചാണ് വിശദീകരിക്കുന്നത്. ഹജ്ജിനോ ഉംറക്കോ വേണ്ടി ഇഹ്റാമിൽ പ്രവേശിച്ച ഒരാൾ കരയിലെ മൃഗങ്ങളെ വേട്ടയാടുകയോ കൊലപ്പെടുത്തുകയോ ചെയ്യുന്നത് കർശനമായി നിരോധിച്ചിരിക്കുന്നു.  ആരെങ്കിലും ബോധപൂർവ്വം ഈ നിയമം ലംഘിച്ച് വേട്ടമൃഗത്തെ കൊന്നാൽ, അതിന് മൂന്ന് തരത്തിലുള്ള പരിഹാരക്രിയകളിൽ (പ്രായശ്ചിത്തത്തിൽ) ഒന്ന് ചെയ്യാവുന്നതാണ്:

1.താൻ കൊന്ന മൃഗത്തിന് തുല്യമായ ഒരു കന്നുകാലിയെ (ആട്, മാട് തുടങ്ങിയവ) ബലിയറുക്കുക. ഇത് കഅ്ബയിൽ എത്തിച്ച് ഹറമിൽ വെച്ച് അറുക്കണം.

2.അല്ലെങ്കിൽ അത്രയും മൂല്യത്തിന് പാവപ്പെട്ടവർക്ക് ഭക്ഷണം നൽകുക.

3.അതുമല്ലെങ്കിൽ അതിന് തുല്യമായ ദിവസങ്ങൾ നോമ്പ് അനുഷ്ഠിക്കുക.

أُحِلَّ لَكُمْ صَيْدُ ٱلْبَحْرِ وَطَعَامُهُۥ مَتَٰعًا لَّكُمْ وَلِلسَّيَّارَةِ ۖ وَحُرِّمَ عَلَيْكُمْ صَيْدُ ٱلْبَرِّ مَا دُمْتُمْ حُرُمًا ۗ وَٱتَّقُوا۟ ٱللَّهَ ٱلَّذِىٓ إِلَيْهِ تُحْشَرُونَ

നിങ്ങള്‍ക്കും യാത്രാസംഘങ്ങള്‍ക്കും ജീവിതവിഭവമായിക്കൊണ്ട് കടലിലെ വേട്ട ജന്തുക്കളും സമുദ്രാഹാരവും നിങ്ങള്‍ക്ക് അനുവദിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. നിങ്ങള്‍ ഇഹ്‌റാമിലായിരിക്കുമ്പോഴൊക്കെയും കരയിലെ വേട്ട ജന്തുക്കള്‍ നിങ്ങള്‍ക്ക് നിഷിദ്ധമാക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തിരിക്കുന്നു. എതൊരുവനിലേക്കാണോ നിങ്ങള്‍ ഒരുമിച്ചുകൂട്ടപ്പെടുന്നത് ആ അല്ലാഹുവെ നിങ്ങള്‍ സൂക്ഷിക്കുക. (ഖു൪ആന്‍:5/96)

കടലിലെ മത്സ്യങ്ങളും മറ്റ് ജലജീവികളെ വേട്ടയാടുന്നതും അവയെ ഭക്ഷിക്കുന്നതും നാട്ടുകാർക്കും യാത്രക്കാർക്കും ഒരുപോലെ അല്ലാഹു അനുവദനീയമാക്കിയിരിക്കുന്നു. എന്നാൽ ഹജ്ജ് അല്ലെങ്കിൽ ഉംറ കർമ്മങ്ങൾക്കായി ഇഹ്റാമിൽ പ്രവേശിച്ച വ്യക്തികൾക്ക് കരയിലെ മൃഗങ്ങളെ വേട്ടയാടുന്നത് കർശനമായി നിഷിദ്ധമാക്കിയിരിക്കുന്നു. ഈ നിയമങ്ങളെല്ലാം പാലിച്ച്, പരലോകത്ത് അല്ലാഹുവിന്റെ സന്നിധിയിലേക്ക് മടങ്ങേണ്ടവരാണ് നാം എന്ന ബോധത്തോടെ ജീവിതത്തിൽ എപ്പോഴും തഖ്‌വ പുലർത്താൻ ഈ വചനം ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.

رَّبَّنَآ إِنِّىٓ أَسْكَنتُ مِن ذُرِّيَّتِى بِوَادٍ غَيْرِ ذِى زَرْعٍ عِندَ بَيْتِكَ ٱلْمُحَرَّمِ رَبَّنَا لِيُقِيمُوا۟ ٱلصَّلَوٰةَ فَٱجْعَلْ أَفْـِٔدَةً مِّنَ ٱلنَّاسِ تَهْوِىٓ إِلَيْهِمْ وَٱرْزُقْهُم مِّنَ ٱلثَّمَرَٰتِ لَعَلَّهُمْ يَشْكُرُونَ

ഞങ്ങളുടെ രക്ഷിതാവേ, എന്റെ സന്തതികളില്‍ നിന്ന് (ചിലരെ) കൃഷിയൊന്നും ഇല്ലാത്ത ഒരു താഴ്‌വരയില്‍, നിന്റെ പവിത്രമായ ഭവനത്തിന്റെ (കഅ്ബയുടെ) അടുത്ത് ഞാനിതാ താമസിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. ഞങ്ങളുടെ രക്ഷിതാവേ, അവര്‍ നമസ്‌കാരം മുറപ്രകാരം നിര്‍വഹിക്കുവാന്‍ വേണ്ടിയാണ് (അങ്ങനെ ചെയ്തത്). അതിനാല്‍ മനുഷ്യരില്‍ ചിലരുടെ മനസ്സുകളെ നീ അവരോട് ചായ്‌വുള്ളതാക്കുകയും അവര്‍ക്ക് കായ്കനികളില്‍ നിന്ന് നീ ഉപജീവനം നല്‍കുകയും ചെയ്യേണമേ. അവര്‍ നന്ദികാണിച്ചെന്ന് വരാം. (ഖു൪ആന്‍: 14/37)

ഇബ്‌റാഹീം നബി عليه السلام തന്റെ ഭാര്യ ഹാജറയെയും കുഞ്ഞായ ഇസ്മാഈലിനെയും കൃഷിയോ വെള്ളമോ ഇല്ലാത്ത മക്കയിലെ വിജനമായ താഴ്‌വരയിൽ അല്ലാഹുവിന്റെ കൽപ്പനയനുസരിച്ച് താമസിപ്പിച്ച ശേഷം നടത്തിയ പ്രശസ്തമായ പ്രാർത്ഥനയാണിത്. ഭൗതിക സുഖങ്ങൾക്കല്ല, മറിച്ച് അല്ലാഹുവിന്റെ വിശുദ്ധ ഭവനത്തിന് സമീപം നിന്ന് നമസ്കാരവും ആരാധനകളും നിലനിർത്താനാണ് അദ്ദേഹം അവരെ അവിടെയാക്കിയത്. ആ വിജനഭൂമിയിലേക്ക് ലോകത്തിന്റെ നാനാഭാഗത്തുനിന്നും ജനങ്ങളുടെ മനസ്സുകൾ ആകർഷിക്കപ്പെടണമെന്നും, അവർക്ക് ജീവിക്കാനുള്ള ഫലവർഗ്ഗങ്ങളും ആഹാരവും നൽകി അനുഗ്രഹിക്കണമേയെന്നും അദ്ദേഹം അല്ലാഹുവോട് പ്രാർത്ഥിച്ചു. ഇബ്‌റാഹീം നബി عليه السلام യുടെ ഈ പ്രാർത്ഥനയുടെ ഫലമാണ് ഇന്നും ലോകമെമ്പാടുമുള്ള വിശ്വാസികൾ മക്കയിലേക്ക് ഒഴുകിയെത്താൻ കാരണമായത്.

وَإِذْ بَوَّأْنَا لِإِبْرَٰهِيمَ مَكَانَ ٱلْبَيْتِ أَن لَّا تُشْرِكْ بِى شَيْـًٔا وَطَهِّرْ بَيْتِىَ لِلطَّآئِفِينَ وَٱلْقَآئِمِينَ وَٱلرُّكَّعِ ٱلسُّجُودِ

ഇബ്രാഹീമിന് ആ ഭവനത്തിന്‍റെ (കഅ്ബയുടെ) സ്ഥാനം നാം സൌകര്യപ്പെടുത്തികൊടുത്ത സന്ദര്‍ഭം (ശ്രദ്ധേയമത്രെ.) യാതൊരു വസ്തുവെയും എന്നോട് നീ പങ്കുചേര്‍ക്കരുത് എന്നും, ത്വവാഫ് (പ്രദിക്ഷിണം) ചെയ്യുന്നവര്‍ക്ക് വേണ്ടിയും, നിന്നും കുനിഞ്ഞും സാഷ്ടാംഗത്തിലായിക്കൊണ്ടും പ്രാര്‍ത്ഥിക്കുന്നവര്‍ക്ക് വേണ്ടിയും എന്‍റെ ഭവനം ശുദ്ധമാക്കിവെക്കണം എന്നും (നാം അദ്ദേഹത്തോട് നിര്‍ദേശിച്ചു.) (ഖു൪ആന്‍: 22/26)

ഇബ്‌റാഹീം നബി عليه السلام ക്ക് കഅ്ബ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന സ്ഥലം അല്ലാഹു കാണിച്ചു കൊടുക്കുകയും അവിടെ ഭവനം പുനർനിർമ്മിക്കാനുള്ള സൗകര്യങ്ങൾ ഒരുക്കിക്കൊടുക്കുകയും ചെയ്ത സന്ദർഭത്തെയാണ് ഈ ആയത്ത് ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നത്. അല്ലാഹുവോട് യാതൊരുവിധ പങ്കാളികളെയും ചേർക്കാതെ തൗഹീദ് പുലർത്തണമെന്നും, ശിര്‍ക്കിൽ നിന്നും അശുദ്ധികളിൽ നിന്നും ആ വിശുദ്ധ ഭവനത്തെ പൂർണ്ണമായി ശുദ്ധീകരിക്കണമെന്നും അല്ലാഹു അദ്ദേഹത്തോട് നിർദ്ദേശിച്ചു. കഅ്ബയിൽ തവാഫ് (പ്രദക്ഷിണം) ചെയ്യുന്നവർക്കും നമസ്കാരം, റുക്കൂഅ്, സുജൂദ് എന്നിവയിലൂടെ ആരാധനകളിൽ മുഴുകുന്ന യഥാർത്ഥ വിശ്വാസികൾക്കും അനുയോജ്യമായ രീതിയിൽ ആ പവിത്രത കാത്തുസൂക്ഷിക്കണമെന്നാണ് ഇതിലൂടെ കൽപ്പിച്ചിരിക്കുന്നത്.

وَأَذِّن فِى ٱلنَّاسِ بِٱلْحَجِّ يَأْتُوكَ رِجَالًا وَعَلَىٰ كُلِّ ضَامِرٍ يَأْتِينَ مِن كُلِّ فَجٍّ عَمِيقٍ

(നാം അദ്ദേഹത്തോട് പറഞ്ഞു:) ജനങ്ങള്‍ക്കിടയില്‍ നീ തീര്‍ത്ഥാടനത്തെപറ്റി വിളംബരം ചെയ്യുക. നടന്നുകൊണ്ടും, വിദൂരമായ സകല മലമ്പാതകളിലൂടെയും വരുന്ന എല്ലാ വിധ മെലിഞ്ഞ ഒട്ടകങ്ങളുടെ പുറത്ത് കയറിയും അവര്‍ നിന്‍റെയടുത്ത് വന്നു കൊള്ളും. (ഖു൪ആന്‍:22/27)

കഅ്ബയുടെ പുനർനിർമ്മാണത്തിന് ശേഷം ഹജ്ജിനായി വിളംബരം ചെയ്യാൻ അല്ലാഹു ഇബ്‌റാഹീം നബി عليه السلام യോട് ആവശ്യപ്പെട്ട സന്ദർഭമാണിത്. ആ ആഹ്വാനം കേട്ട് ലോകത്തിന്റെ നാനാഭാഗത്തുനിന്നും ജനങ്ങൾ കാൽനടയായും, വാഹനപ്പുറത്തും വിദൂരമായ വഴികളിലൂടെയും ആവേശത്തോടെ മക്കയിലേക്ക് ഒഴുകിയെത്തുമെന്ന് അല്ലാഹു ഉണർത്തി. കാലങ്ങളായി ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ധാരാളം വിശ്വാസികൾ എല്ലാ ബുദ്ധിമുട്ടുകളും സഹിച്ച് ഹജ്ജിനായി മക്കയിലേക്ക് എത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നത് ഈ ആഹ്വാനത്തിന്റെ ഫലമായാണ്.

لِّيَشْهَدُوا۟ مَنَٰفِعَ لَهُمْ وَيَذْكُرُوا۟ ٱسْمَ ٱللَّهِ فِىٓ أَيَّامٍ مَّعْلُومَٰتٍ عَلَىٰ مَا رَزَقَهُم مِّنۢ بَهِيمَةِ ٱلْأَنْعَٰمِ ۖ فَكُلُوا۟ مِنْهَا وَأَطْعِمُوا۟ ٱلْبَآئِسَ ٱلْفَقِيرَ

അവര്‍ക്ക് പ്രയോജനകരമായ രംഗങ്ങളില്‍ അവര്‍ സന്നിഹിതരാകുവാനും, അല്ലാഹു അവര്‍ക്ക് നല്‍കിയിട്ടുള്ള നാല്‍കാലി മൃഗങ്ങളെ നിശ്ചിത ദിവസങ്ങളില്‍ അവന്‍റെ നാമം ഉച്ചരിച്ചു കൊണ്ട് ബലികഴിക്കാനും വേണ്ടിയത്രെ അത്‌. അങ്ങനെ അവയില്‍ നിന്ന് നിങ്ങള്‍ തിന്നുകയും, പരവശനും ദരിദ്രനുമായിട്ടുള്ളവന് ഭക്ഷിക്കാന്‍ കൊടുക്കുകയും ചെയ്യുക. (ഖു൪ആന്‍:22/28)

ഹജ്ജ് കര്‍മ്മങ്ങളിലൂടെ വിശ്വാസികൾക്ക് ആത്മീയവും ഭൗതികവുമായ വലിയ നേട്ടങ്ങളും ആനുകൂല്യങ്ങളും അനുഭവിച്ചറിയാൻ കഴിയുമെന്ന് ഈ വചനം വ്യക്തമാക്കുന്നു. ദുൽഹിജ്ജയിലെ നിശ്ചിത ദിവസങ്ങളിൽ അല്ലാഹു നൽകിയ കന്നുകാലികളെ ബലിയറുക്കുമ്പോൾ അവയുടെമേൽ അല്ലാഹുവിന്റെ നാമം സ്മരിക്കാനും, ആ ബലിമാംസത്തിൽ നിന്ന് സ്വന്തമായി ഭക്ഷിക്കുകയും അതോടൊപ്പം പാവപ്പെട്ടവരും ദരിദ്രരുമായ മനുഷ്യർക്ക് ആഹാരം നൽകി സഹായിക്കുകയും ചെയ്യുക എന്നത് ഹജ്ജിന്റെ പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു സാമൂഹിക ലക്ഷ്യവുമാണ്.

ثُمَّ لْيَقْضُوا۟ تَفَثَهُمْ وَلْيُوفُوا۟ نُذُورَهُمْ وَلْيَطَّوَّفُوا۟ بِٱلْبَيْتِ ٱلْعَتِيقِ

പിന്നെ അവര്‍ തങ്ങളുടെ അഴുക്ക് നീക്കികളയുകയും, തങ്ങളുടെ നേര്‍ച്ചകള്‍ നിറവേറ്റുകയും, പുരാതനമായ ആ ഭവനത്തെ പ്രദക്ഷിണം വെക്കുകയും ചെയ്തുകൊള്ളട്ടെ. (ഖു൪ആന്‍:22/29)

മുടിയെടുക്കല്‍, നഖം മുറിക്കല്‍, വാസനദ്രവ്യം ഉപയോഗിക്കല്‍ മുതലായവ ഹജ്ജ് വേളയില്‍ വിരോധിക്കപ്പെട്ട കാര്യങ്ങളാണ്. അങ്ങിനെയുണ്ടാകുന്ന ജടയും അഴുക്കും ഹജ്ജിന്റെ അവസാനത്തില്‍ നീക്കം ചെയ്യേണ്ടതുണ്ട്. അതാണിവിടെ ‘പിന്നീട് അഴുക്കു നീക്കല്‍ നിര്‍വ്വഹിക്കണം’ (ثُمَّ لْيَقْضُوا تَفَثَهُمْ) എന്നു പ്രസ്‌താവിച്ചതിന്റെ സാരം. ഇതും ഹജ്ജുകര്‍മ്മങ്ങളില്‍ ഉള്‍പ്പെട്ട ഒരു കര്‍മ്മമത്രെ. ഹജ്ജിന്റെ കര്‍മ്മങ്ങളെല്ലാം നിര്‍വ്വഹിച്ച് തങ്ങളുടെ കടമ നിറവേറ്റണമെന്നാണ് മൊത്തത്തില്‍ ഇപ്പറഞ്ഞതിന്റെ സാരമെന്നും ചിലര്‍ അഭിപ്രായപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ഹജ്ജ് കാലത്ത് അവിടെവെച്ചു ചെയ്യാന്‍ നേര്‍ന്നിട്ടുള്ള നേര്‍ച്ച വഴിപാടുകളും, അവിടെ നിര്‍വ്വഹിക്കേണ്ടതുള്ള കടമകളും وَلْيُوفُوا نُذُورَهُمْ (തങ്ങളുടെ നേര്‍ച്ചകള്‍ നിറവേറ്റിക്കൊള്ളട്ടെ) എന്ന കല്‍പ്പനയില്‍ ഉള്‍പ്പെടുന്നു. കഅ്ബഃയുടെ അടുക്കല്‍ ചെല്ലുമ്പോള്‍ പൊതുവായും, ഹജ്ജ് കര്‍മ്മങ്ങളില്‍ പ്രത്യേകമായും ചെയ്യാനുള്ള ഒരു പുണ്യകര്‍മ്മമത്രെ ‘ത്വവാഫ്’ (طواف) അഥവാ കഅ്ബഃയെ പ്രദക്ഷിണം ചെയ്യല്‍. ഓരോ പ്രാവശ്യത്തിലും ഏഴുവട്ടം കഅ്ബഃയെ വലം വെക്കേണ്ടതുണ്ട്. (അമാനി തഫ്സീര്‍)

ذَٰلِكَ وَمَن يُعَظِّمْ حُرُمَٰتِ ٱللَّهِ فَهُوَ خَيْرٌ لَّهُۥ عِندَ رَبِّهِۦ ۗ وَأُحِلَّتْ لَكُمُ ٱلْأَنْعَٰمُ إِلَّا مَا يُتْلَىٰ عَلَيْكُمْ ۖ فَٱجْتَنِبُوا۟ ٱلرِّجْسَ مِنَ ٱلْأَوْثَٰنِ وَٱجْتَنِبُوا۟ قَوْلَ ٱلزُّورِ

അത് (നിങ്ങള്‍ ഗ്രഹിക്കുക.) അല്ലാഹു പവിത്രത നല്‍കിയ വസ്തുക്കളെ വല്ലവനും ബഹുമാനിക്കുന്ന പക്ഷം അത് തന്‍റെ രക്ഷിതാവിന്‍റെ അടുക്കല്‍ അവന്ന് ഗുണകരമായിരിക്കും. നിങ്ങള്‍ക്ക് ഓതികേള്‍പിക്കപ്പെടുന്നതൊഴിച്ചുള്ള കന്നുകാലികള്‍ നിങ്ങള്‍ക്ക് അനുവദിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആകയാല്‍ വിഗ്രഹങ്ങളാകുന്ന മാലിന്യത്തില്‍ നിന്നും നിങ്ങള്‍ അകന്ന് നില്‍ക്കുക. വ്യാജവാക്കില്‍ നിന്നും നിങ്ങള്‍ അകന്ന് നില്‍ക്കുക. (ഖു൪ആന്‍:22/30)

അല്ലാഹു ആദരിക്കാൻ കൽപ്പിച്ച വിശുദ്ധ കാര്യങ്ങളെയും പവിത്രതകളെയും മാനിക്കുന്നത് പരലോകത്ത് വിശ്വാസിക്ക് വലിയ പ്രതിഫലം നേടിത്തരുന്ന കാര്യമാണെന്ന് ഈ വചനം ഉണർത്തുന്നു. കന്നുകാലികളെ ഭക്ഷിക്കുന്നത് അനുവദനീയമാണെങ്കിലും ഖുർആൻ വിലക്കിയവ ഒഴിവാക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതുണ്ട്. വിഗ്രഹാരാധനയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട എല്ലാവിധ മ്ലേച്ഛതകളിൽ നിന്നും പൂർണ്ണമായി അകലം പാലിക്കണമെന്നും, കള്ളസാക്ഷ്യം, കളവ്, അസത്യമായ സംസാരങ്ങൾ തുടങ്ങിയ എല്ലാത്തരം വ്യാജവഴികളും വാക്കുകളിലെ അനീതികളും കർശനമായി വർജിക്കണമെന്നും ഇത് വിശ്വാസികളെ പഠിപ്പിക്കുന്നു.

حُنَفَآءَ لِلَّهِ غَيْرَ مُشْرِكِينَ بِهِۦ ۚ وَمَن يُشْرِكْ بِٱللَّهِ فَكَأَنَّمَا خَرَّ مِنَ ٱلسَّمَآءِ فَتَخْطَفُهُ ٱلطَّيْرُ أَوْ تَهْوِى بِهِ ٱلرِّيحُ فِى مَكَانٍ سَحِيقٍ

വക്രതയില്ലാതെ (ഋജുമാനസരായി) അല്ലാഹുവിലേക്ക് തിരിഞ്ഞവരും, അവനോട് യാതൊന്നും പങ്കുചേര്‍ക്കാത്തവരുമായിരിക്കണം (നിങ്ങള്‍.) അല്ലാഹുവോട് വല്ലവനും പങ്കുചേര്‍ക്കുന്ന പക്ഷം അവന്‍ ആകാശത്തു നിന്ന് വീണത് പോലെയാകുന്നു. അങ്ങനെ പക്ഷികള്‍ അവനെ റാഞ്ചിക്കൊണ്ടു പോകുന്നു. അല്ലെങ്കില്‍ കാറ്റ് അവനെ വിദൂരസ്ഥലത്തേക്ക് കൊണ്ടു പോയി തള്ളുന്നു. (ഖു൪ആന്‍:22/31)

അല്ലാഹുവിലേക്ക് മാത്രം മുഖം തിരിച്ച്, അവനോട് യാതൊരുവിധ പങ്കാളികളെയും ചേർക്കാതെ നിഷ്കളങ്കരായ ഏകദൈവ വിശ്വാസികളായി ജീവിക്കാൻ ഈ വചനം ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നു. അല്ലാഹുവില്‍ പങ്കുചേര്‍ക്കുന്ന വ്യക്തിയുടെ ആത്മീയ അവസ്ഥയെ വളരെ ഭയപ്പെടുത്തുന്ന ഒരു ഉപമയിലൂടെയാണ് ഖുർആൻ ചിത്രീകരിക്കുന്നത്. ആകാശത്തുനിന്ന് അപ്രതീക്ഷിതമായി താഴേക്ക് പതിക്കുന്ന ഒരാളെ പക്ഷികൾ റാഞ്ചിക്കൊണ്ടുപോവുകയോ കൊടുങ്കാറ്റ് അടിച്ച് വിദൂരമായ സ്ഥലത്തേക്ക് തെറിപ്പിച്ചു കളയുകയോ ചെയ്യുന്നതുപോലെ, ശിർക്ക് ചെയ്യുന്നവന്റെ സൽക്കർമ്മങ്ങളും വിശ്വാസവും പൂർണ്ണമായി നശിച്ചുപോവുകയും അവൻ കടുത്ത നഷ്ടത്തിലേക്ക് പതിക്കുകയും ചെയ്യുമെന്ന് ഇത് ഉണർത്തുന്നു. മുമ്പുള്ള ആയത്തുകളിൽ ഹജ്ജിന്റെ കര്‍മ്മങ്ങളും അനുബന്ധ കാര്യങ്ങളുമാണ് വിവരിച്ചതെങ്കിൽ, ഈ ആയത്ത് ആ ആരാധനകളുടെയെല്ലാം ആത്മീയമായ അടിത്തറയും ആത്മാവുമാണ് വ്യക്തമാക്കുന്നത്.

ذَٰلِكَ وَمَن يُعَظِّمْ شَعَٰٓئِرَ ٱللَّهِ فَإِنَّهَا مِن تَقْوَى ٱلْقُلُوبِ

അത് (നിങ്ങള്‍ ഗ്രഹിക്കുക.) വല്ലവനും അല്ലാഹുവിന്‍റെ മതചിഹ്നങ്ങളെ ആദരിക്കുന്ന പക്ഷം തീര്‍ച്ചയായും അത് ഹൃദയങ്ങളിലെ ധര്‍മ്മനിഷ്ഠയില്‍ നിന്നുണ്ടാകുന്നതത്രെ. (ഖു൪ആന്‍:22/32)

ഹജ്ജ് കർമ്മങ്ങൾ, ബലികർമ്മത്തിനുള്ള മൃഗങ്ങൾ, വിശുദ്ധ ചിഹ്നങ്ങൾ തുടങ്ങിയ അല്ലാഹുവിന്റെ ദീനീപരമായ അടയാളങ്ങളെയും  ആചാരങ്ങളെയും ആദരിക്കുക എന്നത് വലിയ പുണ്യമാണെന്ന് ഈ വചനം വ്യക്തമാക്കുന്നു. പുറമെ കാണിക്കുന്ന ആചാരങ്ങൾക്കപ്പുറം, അത്തരം പവിത്രതകളെ മനസ്സറിഞ്ഞ് ബഹുമാനിക്കാനുള്ള പ്രേരണ ഒരാളുടെ ഹൃദയത്തിലുള്ള അല്ലാഹുവെക്കുറിച്ചുള്ള തഖ്‍വയാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. ഹൃദയത്തിൽ തഖ്‍വയുള്ളവർക്ക് മാത്രമേ യഥാർത്ഥ അർത്ഥത്തിൽ അല്ലാഹുവിന്റെ ചിഹ്നങ്ങളെ ശരിയായ രീതിയിൽ ആദരിക്കാനും അവയുടെ പവിത്രത കാത്തുസൂക്ഷിക്കാനും സാധിക്കുകയുള്ളൂ എന്നാണ് ഇത് പഠിപ്പിക്കുന്നത്.

لَكُمْ فِيهَا مَنَٰفِعُ إِلَىٰٓ أَجَلٍ مُّسَمًّى ثُمَّ مَحِلُّهَآ إِلَى ٱلْبَيْتِ ٱلْعَتِيقِ

അവയില്‍ നിന്ന് ഒരു നിശ്ചിത അവധിവരെ നിങ്ങള്‍ക്ക് പ്രയോജനങ്ങളെടുക്കാം. പിന്നെ അവയെ ബലികഴിക്കേണ്ട സ്ഥലം ആ പുരാതന ഭവന (കഅ്ബഃ) ത്തിങ്കലാകുന്നു. (ഖു൪ആന്‍:22/33)

ബലിക്കായി നിശ്ചയിക്കപ്പെട്ട മൃഗങ്ങളെ ബലിയറുക്കുന്നതിനു മുമ്പ് അവയെ വാഹനമായി ഉപയോഗിക്കാം, അവയുടെ പാല്‍ മുതലായവയും ഉപയോഗിക്കാം. ബലികര്‍മ്മം നടത്തുവാനുള്ള സമയം വന്നാല്‍, അവയെ കഅ്ബഃയുടെ അടുത്ത് – ഹറമില്‍ – വെച്ച് അറുത്ത് ബലി നടത്തേണ്ടതാണ്. (അമാനി തഫ്സീര്‍)

وَلِكُلِّ أُمَّةٍ جَعَلْنَا مَنسَكًا لِّيَذْكُرُوا۟ ٱسْمَ ٱللَّهِ عَلَىٰ مَا رَزَقَهُم مِّنۢ بَهِيمَةِ ٱلْأَنْعَٰمِ ۗ فَإِلَٰهُكُمْ إِلَٰهٌ وَٰحِدٌ فَلَهُۥٓ أَسْلِمُوا۟ ۗ وَبَشِّرِ ٱلْمُخْبِتِينَ ‎﴿٣٤﴾‏ ٱلَّذِينَ إِذَا ذُكِرَ ٱللَّهُ وَجِلَتْ قُلُوبُهُمْ وَٱلصَّٰبِرِينَ عَلَىٰ مَآ أَصَابَهُمْ وَٱلْمُقِيمِى ٱلصَّلَوٰةِ وَمِمَّا رَزَقْنَٰهُمْ يُنفِقُونَ ‎﴿٣٥﴾

ഓരോ സമുദായത്തിനും നാം ഓരോ ആരാധനാകര്‍മ്മം നിശ്ചയിച്ചിട്ടുണ്ട്‌. അവര്‍ക്ക് ഉപജീവനത്തിനായി അല്ലാഹു അവര്‍ക്ക് നല്‍കിയിട്ടുള്ള കന്നുകാലിമൃഗങ്ങളെ അവന്‍റെ നാമം ഉച്ചരിച്ചു കൊണ്ട് അവര്‍ അറുക്കേണ്ടതിനു വേണ്ടിയത്രെ അത്‌. നിങ്ങളുടെ ദൈവം ഏകദൈവമാകുന്നു. അതിനാല്‍ അവന്നു മാത്രം നിങ്ങള്‍ കീഴ്പെടുക. (നബിയേ,) വിനീതര്‍ക്ക് നീ സന്തോഷവാര്‍ത്ത അറിയിക്കുക. അല്ലാഹുവെപ്പറ്റി പരാമര്‍ശിക്കപ്പെട്ടാല്‍ ഹൃദയങ്ങള്‍ കിടിലം കൊള്ളുന്നവരും, തങ്ങളെ ബാധിച്ച ആപത്തിനെ ക്ഷമാപൂര്‍വ്വം തരണം ചെയ്യുന്നവരും, നമസ്കാരം മുറപോലെ നിര്‍വഹിക്കുന്നവരും, നാം നല്‍കിയിട്ടുള്ളതില്‍ നിന്ന് ചെലവ് ചെയ്യുന്നവരുമത്രെ അവര്‍. (ഖു൪ആന്‍:22/33-34)

എല്ലാ സമുദായങ്ങൾക്കും അല്ലാഹു ഓരോ ആരാധനാക്രമങ്ങളും ബലികർമ്മ രീതികളും നിശ്ചയിച്ചു നൽകിയിട്ടുണ്ടെന്നും, അല്ലാഹു നൽകിയ കന്നുകാലികളെ അറുക്കുമ്പോൾ അവന്റെ നാമം സ്മരിക്കുക എന്നത് അതിൽ പ്രധാനമാണെന്നും ഈ വചനം വ്യക്തമാക്കുന്നു. മനുഷ്യരെല്ലാം ആരാധിക്കേണ്ട ആരാധ്യൻ ഒരേയൊരുവൻ മാത്രമായതിനാൽ അവനുമാത്രം – അല്ലാഹുവിനെ – പൂർണ്ണമായി കീഴടങ്ങാൻ ഇത് ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നു. അല്ലാഹുവിനോട് അങ്ങേ അറ്റത്തെ താഴ്മയും വിനയവും കാണിക്കുന്നവര്‍ക്ക് (മുഖ്ബിത്തീൻ) പരലോകത്തെ അനുഗ്രഹങ്ങളെക്കുറിച്ച് സന്തോഷവാർത്ത അറിയിക്കാനും നബി ﷺ യോട് കൽപ്പിക്കുന്നു. മുഖ്ബിതീങ്ങളുടെ സവിശേഷതകളും എർുത്തു പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.

وَٱلْبُدْنَ جَعَلْنَٰهَا لَكُم مِّن شَعَٰٓئِرِ ٱللَّهِ لَكُمْ فِيهَا خَيْرٌ ۖ فَٱذْكُرُوا۟ ٱسْمَ ٱللَّهِ عَلَيْهَا صَوَآفَّ ۖ فَإِذَا وَجَبَتْ جُنُوبُهَا فَكُلُوا۟ مِنْهَا وَأَطْعِمُوا۟ ٱلْقَانِعَ وَٱلْمُعْتَرَّ ۚ كَذَٰلِكَ سَخَّرْنَٰهَا لَكُمْ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ

ബലി ഒട്ടകങ്ങളെ നാം നിങ്ങള്‍ക്ക് അല്ലാഹുവിന്‍റെ ചിഹ്നങ്ങളില്‍ പെട്ടതാക്കിയിരിക്കുന്നു. നിങ്ങള്‍ക്കവയില്‍ ഗുണമുണ്ട്‌. അതിനാല്‍ അവയെ വരിവരിയായി നിര്‍ത്തിക്കൊണ്ട് അവയുടെ മേല്‍ നിങ്ങള്‍ അല്ലാഹുവിന്‍റെ നാമം ഉച്ചരി(ച്ചുകൊണ്ട് ബലിയര്‍പ്പി)ക്കുക. അങ്ങനെ അവ പാര്‍ശ്വങ്ങളില്‍ വീണ് കഴിഞ്ഞാല്‍ അവയില്‍ നിന്നെടുത്ത് നിങ്ങള്‍ ഭക്ഷിക്കുകയും, (യാചിക്കാതെ) സംതൃപ്തിയടയുന്നവന്നും, ആവശ്യപ്പെട്ടു വരുന്നവന്നും നിങ്ങള്‍ ഭക്ഷിക്കാന്‍ കൊടുക്കുകയും ചെയ്യുക. നിങ്ങള്‍ നന്ദികാണിക്കുവാന്‍ വേണ്ടി അവയെ നിങ്ങള്‍ക്ക് അപ്രകാരം നാം കീഴ്പെടുത്തിത്തന്നിരിക്കുന്നു. (ഖു൪ആന്‍:22/35)

ഹജ്ജ് വേളയിൽ ബലിനൽകുന്ന ഒട്ടകങ്ങൾ പോലുള്ള മൃഗങ്ങൾ അല്ലാഹുവിന്റെ  ചിഹ്നങ്ങളിൽ പെട്ടതാണെന്നും അവ മനുഷ്യർക്ക് വലിയ ഗുണങ്ങൾ നൽകുന്നതാണെന്നും ഈ വചനം വ്യക്തമാക്കുന്നു. ആ മൃഗങ്ങളെ വരിവരിയായി നിർത്തി അല്ലാഹുവിന്റെ നാമം ചൊല്ലി ബലിയറുക്കണമെന്നും, അവ അറുക്കപ്പെട്ടു കഴിഞ്ഞാൽ ആ മാംസത്തിൽ നിന്ന് ഉടമസ്ഥർക്കും ഭക്ഷിക്കാമെന്നും, അതോടൊപ്പം ചോദിച്ചു വരുന്നവനും യാചിക്കാത്തവനുമായ പാവപ്പെട്ടവർക്കും ദരിദ്രർക്കും അത് വിതരണം ചെയ്യണമെന്നും ഇത് നിർദ്ദേശിക്കുന്നു. ഇത്തരം മൃഗങ്ങളെ മനുഷ്യരുടെ ആവശ്യങ്ങൾക്കായി കീഴ്പെടുത്തിത്തന്ന അല്ലാഹുവിന് നന്ദി പ്രകടിപ്പിക്കാനാണ് ഈ കർമ്മങ്ങളിലൂടെ ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നത്.

لَن يَنَالَ ٱللَّهَ لُحُومُهَا وَلَا دِمَآؤُهَا وَلَٰكِن يَنَالُهُ ٱلتَّقْوَىٰ مِنكُمْ ۚ كَذَٰلِكَ سَخَّرَهَا لَكُمْ لِتُكَبِّرُوا۟ ٱللَّهَ عَلَىٰ مَا هَدَىٰكُمْ ۗ وَبَشِّرِ ٱلْمُحْسِنِينَ

അവയുടെ മാംസമോ രക്തമോ അല്ലാഹുവിങ്കല്‍ എത്തുന്നതേയില്ല. എന്നാല്‍ നിങ്ങളുടെ ധര്‍മ്മനിഷ്ഠയാണ് അവങ്കല്‍ എത്തുന്നത്‌. അല്ലാഹു നിങ്ങള്‍ക്ക് മാര്‍ഗദര്‍ശനം നല്‍കിയതിന്‍റെ പേരില്‍ നിങ്ങള്‍ അവന്‍റെ മഹത്വം പ്രകീര്‍ത്തിക്കേണ്ടതിനായി അപ്രകാരം അവന്‍ അവയെ നിങ്ങള്‍ക്ക് കീഴ്പെടുത്തി തന്നിരിക്കുന്നു. (നബിയേ,) സദ്‌വൃത്തര്‍ക്ക് നീ സന്തോഷവാര്‍ത്ത അറിയിക്കുക. (ഖു൪ആന്‍:22/37)

ബലി അറുക്കപ്പെടുന്ന മൃഗങ്ങളുടെ മാംസമോ രക്തമോ അല്ലാഹുവിലേക്ക് എത്തിച്ചേരുന്നില്ലെന്നും, അവയ്ക്കൊന്നും അല്ലാഹുവിന് യാതൊരുവിധ ആവശ്യവുമില്ലെന്നും ഈ വചനം വ്യക്തമാക്കുന്നു. മറിച്ച്, കർമ്മം നിർവഹിക്കുന്നവരുടെ മനസ്സിലുള്ള തഖ്‍വയാണ് അവന് സ്വീകാര്യമായി തീരുന്നത്. തങ്ങൾക്ക് നേർമാർഗ്ഗം കാണിച്ചുതന്നതിന് അല്ലാഹുവിന്റെ മഹത്വവും സ്തുതിയും പ്രകടിപ്പിക്കാൻ വേണ്ടിയാണ് ഇത്തരം മൃഗങ്ങളെ അവൻ മനുഷ്യർക്ക് കീഴ്പെടുത്തിത്തന്നിട്ടുള്ളത്.

 

 

www.kanzululoom.com