ആമുഖം

‘ഹൃദയം’ (القلب) എന്ന് പ്രയോഗിക്കുമ്പോൾ രണ്ട് അർത്ഥങ്ങൾ ഉദ്ദേശിക്കപ്പെടാറുണ്ട്:

ഒന്ന്: ഭൗതികമായ ഹൃദയം. നെഞ്ചിന്റെ ഇടതുഭാഗത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന, ശരീരത്തിലെ പ്രധാന അവയവമായ, രക്തം പമ്പ് ചെയ്യുന്ന മാംസക്കഷ്ണം. ഇത് മനുഷ്യരിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നില്ല, മൃഗങ്ങൾക്കും ഈ അർത്ഥത്തിലുള്ള ഹൃദയമുണ്ട്. ഡോക്ടർമാരും അനാട്ടമി വിദഗ്ധരും പഠിക്കുന്നത് ഈ ഹൃദയത്തെക്കുറിച്ചാണ്.

രണ്ട്: ആത്മീയമായ ഹൃദയം. പണ്ഡിതന്മാർ ഇതിനെ വിശദീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്, ഭൗതിക ഹൃദയവുമായി ഒരു പ്രത്യേക ബന്ധമുള്ള, റബ്ബാനിയായ, റൂഹാനിയായ (ദൈവികവും ആത്മീയവുമായ) ഒരു സൂക്ഷ്മ യാഥാർത്ഥ്യം എന്നാണ്. ആ ബന്ധം എങ്ങനെയുള്ളതാണെന്ന് അല്ലാഹുവിന് മാത്രമേ അറിയൂ.

ഈ സൂക്ഷ്മ യാഥാർത്ഥ്യമാണ് (ആത്മീയ ഹൃദയം) മനുഷ്യന്റെ യഥാർത്ഥ സത്ത. അതുകൊണ്ടാണ് മനുഷ്യൻ മനുഷ്യനാകുന്നത്. കൽപ്പനകൾ സ്വീകരിക്കാനും വിലക്കുകൾ ഉപേക്ഷിക്കാനും അവനെ സജ്ജമാക്കുന്നത് അതാണ്. നല്ലതും ചീത്തയുമായ സ്വഭാവങ്ങളുടെ ഉറവിടവും അതുതന്നെ.

ഈ പഠനത്തിൽ ‘ഹൃദയം’ എന്ന് പറയുമ്പോൾ ഈ രണ്ടാമത്തെ അർത്ഥമാണ് ഉദ്ദേശിക്കുന്നത്. ഖുർആനിലും സുന്നത്തിലും പണ്ഡിതന്മാരുടെ ഗ്രന്ഥങ്ങളിലും പ്രശംസിച്ചുകൊണ്ടോ ഇകഴ്ത്തിക്കൊണ്ടോ ഹൃദയത്തെക്കുറിച്ച് പരാമർശിക്കുമ്പോഴും, അതിന്റെ ജീവിതത്തെയും രോഗത്തെയും, നന്മയെയും തിന്മയെയും കുറിച്ച് സംസാരിക്കുമ്പോഴും ഈ അർത്ഥം തന്നെയാണ് വിവക്ഷിക്കുന്നത്.

ഹൃദയത്തിൽ യഥാർത്ഥ വസ്തുവിനും പകരത്തിനും ഒരേ സമയം ഇടമില്ല!

ശറഇലെ നിയമങ്ങൾ ഹൃദയങ്ങളുടെ ഭക്ഷണവും ആഹാരവുമാണ്.

ഇബ്നു മസ്ഊദ് رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ പറഞ്ഞു: ഈ ഖുർആൻ അല്ലാഹുവിന്റെ വിരുന്നാണ്. അതിൽ പ്രവേശിച്ചവൻ നിർഭയനായി. (ദാരിമി 4/2093).

വിശന്നിരിക്കുന്ന ശരീരം ആവശ്യത്തിന് ഭക്ഷണം കഴിച്ചാൽ, മറ്റൊരു ഭക്ഷണത്തിൽ നിന്ന് അത് സ്വയംപര്യാപ്തമാകും. പിന്നീട് കഴിക്കുകയാണെങ്കിൽ തന്നെ, വെറുപ്പോടെയും പ്രയാസത്തോടെയുമായിരിക്കും. ചിലപ്പോൾ അത് ദോഷം ചെയ്തെന്നും വരാം. അതുപോലെത്തന്നെയാണ് അടിമയും. ശറഇൽ അനുവദനീയമല്ലാത്ത കാര്യങ്ങളിൽ നിന്ന് അവൻ തന്റെ ആവശ്യം നിറവേറ്റുമ്പോൾ, ശറഇൽ അനുവദനീയമായ കാര്യങ്ങളോടുള്ള അവന്റെ താൽപ്പര്യവും അതിൽ നിന്നുള്ള പ്രയോജനവും കുറയും; അവൻ എത്രത്തോളം മറ്റുള്ളവയെ ആശ്രയിച്ചുവോ അത്രത്തോളം. എന്നാൽ തന്റെ മുഴുവൻ ശ്രദ്ധയും ആഗ്രഹവും ശറഇലുള്ള കാര്യങ്ങളിലേക്ക് തിരിച്ചവനാകട്ടെ, അതിനോടുള്ള സ്നേഹവും അതിൽ നിന്നുള്ള പ്രയോജനവും വർദ്ധിക്കും. അവന്റെ ദീൻ പൂർണ്ണമാവുകയും ഇസ്‌ലാം സമ്പൂർണ്ണമാവുകയും ചെയ്യും (ഇഖ്തിദാഉ സ്വിറാത്തിൽ മുസ്തഖീം 1/544, മജ്മൂഉൽ ഫതാവ 173-174 എന്നിവ നോക്കുക).

ഇവിടെയുള്ള നിയമം ഇതാണ്: കൽപ്പിക്കപ്പെട്ടത് ചെയ്യാത്തവൻ നിരോധിക്കപ്പെട്ട ചിലതെങ്കിലും ചെയ്യും. നിരോധിക്കപ്പെട്ടത് ചെയ്തവൻ കൽപ്പിക്കപ്പെട്ടത് മുഴുവനായും ചെയ്യുകയുമില്ല.

നിരോധിക്കപ്പെട്ട ചില കാര്യങ്ങൾ ചെയ്തുകൊണ്ട് കൽപ്പിക്കപ്പെട്ടതെല്ലാം ചെയ്യാൻ മനുഷ്യന് സാധ്യമല്ല. അതുപോലെ, കൽപ്പിക്കപ്പെട്ട ചിലത് ഉപേക്ഷിച്ചുകൊണ്ട് നിരോധിക്കപ്പെട്ടതെല്ലാം ഉപേക്ഷിക്കാനും സാധ്യമല്ല. കാരണം, നിരോധിക്കപ്പെട്ടത് ഉപേക്ഷിക്കുക എന്നത് കൽപ്പിക്കപ്പെട്ട കാര്യങ്ങളിൽ പെട്ടതാണ്. വാജിബായ (നിർബന്ധമായ) ഒരു കാര്യത്തിൽ നിന്ന് ശ്രദ്ധ തിരിക്കുന്നതെന്തും ഹറാമാണ് (നിഷിദ്ധം). ഒരു വാജിബ് ചെയ്യാൻ എന്തെല്ലാം ആവശ്യമാണോ, അതെല്ലാം ചെയ്യലും വാജിബാണ്.
അല്ലാഹു പറയുന്നു:

…فَنَسُوا حَظًّا مِّمَّا ذُكِّرُوا بِهِ فَأَغْرَيْنَا بَيْنَهُمُ الْعَدَاوَةَ وَالْبَغْضَاءَ…

അവര്‍ക്ക് ഉല്‍ബോധനം നല്‍കപ്പെട്ടതില്‍ നിന്ന് ഒരു ഭാഗം അവര്‍ മറന്നുകളഞ്ഞു. അതിനാല്‍ അവര്‍ക്കിടയില്‍ നാം ശത്രുതയും വിദ്വേഷവും ഇളക്കിവിട്ടു. (ഖു൪ആന്‍:5/14)

അതായത്, അവർക്ക് ഉൽബോധനം നൽകപ്പെട്ടതിൽ നിന്ന് ഒരു ഭാഗം അവർ ഉപേക്ഷിച്ചപ്പോൾ, അതിന് പകരമായി മറ്റൊന്ന് സ്വീകരിച്ചു. അങ്ങനെ അവർക്കിടയിൽ ശത്രുതയും വിദ്വേഷവും ഉണ്ടായി.

അല്ലാഹു പറയുന്നു:

اتَّبِعُوا مَا أُنزِلَ إِلَيْكُم مِّن رَّبِّكُمْ وَلَا تَتَّبِعُوا مِن دُونِهِ أَوْلِيَاءَ ۗ قَلِيلًا مَّا تَذَكَّرُونَ

നിങ്ങളുടെ രക്ഷിതാവിങ്കല്‍ നിന്ന് നിങ്ങള്‍ക്ക് അവതരിപ്പിക്കപ്പെട്ടത് നിങ്ങള്‍ പിന്‍പറ്റുക. അവന്നു പുറമെ മറ്റു രക്ഷാധികാരികളെ നിങ്ങള്‍ പിന്‍പറ്റരുത്. വളരെ കുറച്ച് മാത്രമേ നിങ്ങള്‍ ആലോചിച്ച് മനസ്സിലാക്കുന്നുള്ളൂ. (ഖു൪ആന്‍:7/3)

അവൻ അവതരിപ്പിച്ചത് പിൻപറ്റാൻ കൽപ്പിക്കുകയും, അതിന് വിരുദ്ധമായത് – അവനല്ലാത്തവരെ രക്ഷാധികാരികളായി സ്വീകരിക്കുന്നത് – വിലക്കുകയും ചെയ്തു. അതിനാൽ, ഒന്നിനെ പിൻപറ്റാത്തവൻ മറ്റേതിനെ പിൻപറ്റും.

അതുകൊണ്ടാണ്, പാട്ട് കേൾക്കുന്നത് പതിവാക്കുകയും അത് ഹൃദയത്തെ കീഴടക്കുകയും ചെയ്തവന് ഖുർആൻ കേൾക്കാനുള്ള ആഗ്രഹം കുറയുന്നത് കാണാം. ചിലപ്പോൾ അവൻ അത് വെറുക്കുക പോലും ചെയ്യും! ഖുർആനിനോടുള്ള സ്നേഹവും, പാട്ടിന്റെ ഈണങ്ങളോടുള്ള സ്നേഹവും, ഒരടിമയുടെ ഹൃദയത്തിൽ ഒരുമിക്കുകയില്ല.

ശിർക്കൻ ഖബറുകളും മഖ്ബറകളും സന്ദർശിക്കുന്നത് പതിവാക്കിയവന്, സുന്നത്ത് കൊണ്ട് വിശാലമായ ഹൃദയമുള്ളവന് ബൈത്തുൽ ഹറാമിനോടുള്ള സ്നേഹവും ആദരവും പോലെ ഉണ്ടാകുകയില്ല.

കിഴക്കൻ-പടിഞ്ഞാറൻ തത്വജ്ഞാനികളുടെ വാക്കുകളിൽ നിന്ന് ഹിക്മത്തും (യുക്തി) മര്യാദകളും സ്വീകരിക്കുന്നത് പതിവാക്കിയവന്, ഇസ്‌ലാമിന്റെ ഹിക്മത്തിനും മര്യാദകൾക്കും ഹൃദയത്തിൽ അത്ര സ്ഥാനം ഉണ്ടാകില്ല.

അർത്ഥശൂന്യമായ നോവലുകളും കഥകളും വായിക്കുന്നത് പതിവാക്കിയവന്, പ്രവാചകന്മാരുടെ കഥകളോടും അവരുടെ ജീവിതത്തോടും ഹൃദയത്തിൽ അത്ര താൽപ്പര്യം ഉണ്ടാകില്ല.

അതുപോലെ, തന്റെ ഇബാദത്തുകളിൽ ബിദ്അത്തുകൾ ചെയ്യുന്നവൻ അതിലെ സുന്നത്തുകൾ പ്രാവർത്തികമാക്കുന്നതിൽ ശ്രദ്ധ കുറക്കും.

സുന്നത്തായ ദുആകളിൽ നിന്നും ശറഇയ്യായ തവസ്സുലുകളിൽ (ഇടതേട്ടം) നിന്നും പിന്തിരിയുന്നവർ, അവരുടെ ദുആകളിൽ അവയൊന്നും ഉപയോഗിക്കുന്നത് കാണാൻ കഴിയില്ല. മറിച്ച്, അവരുടെ നാവുകളിൽ സാധാരണയായി വരുന്നത് അവർ സ്വയം നിർമ്മിച്ച ദുആകളും, അല്ലാഹു ഒരധികാരവും നൽകാത്ത ബിദ്അത്തായ തവസ്സുലുകളുമായിരിക്കും.

ഇതുപോലുള്ള ഉദാഹരണങ്ങൾ ധാരാളമുണ്ട്. മഹാനായ താബിഈ ഹസ്സാൻ ബിൻ അതീയ്യ അൽ-മുഹാരിബി رَحِمَهُ اللَّهُ പറഞ്ഞത് എത്ര സത്യമാണ്: “ഏതൊരു വിഭാഗം അവരുടെ ദീനിൽ ഒരു ബിദ്അത്ത് ഉണ്ടാക്കിയാലും, അല്ലാഹു അവരുടെ സുന്നത്തിൽ നിന്ന് അതിന് തുല്യമായത് എടുത്തുനീക്കും. പിന്നീട് ഖിയാമത്ത് നാൾ വരെ അത് അവർക്ക് തിരികെ നൽകുകയുമില്ല.” (ദാരിമി 1/231).

ഇത് ജനങ്ങളുടെ അവസ്ഥയെക്കുറിച്ച് ചിന്തിക്കുന്നവന് മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയുന്ന കാര്യമാണ്. അതുകൊണ്ടാണ് ശരീഅത്ത് ബിദ്അത്തുകളെ ശക്തമായി എതിർക്കുകയും വെറുക്കുകയും ചെയ്തത്. കാരണം, ബിദ്അത്തുകളിൽ നിന്ന് ഒരു അടിമക്ക് ഗുണമോ ദോഷമോ ഇല്ലാതെ രക്ഷപ്പെടാൻ കഴിഞ്ഞിരുന്നെങ്കിൽ കാര്യം നിസ്സാരമായിരുന്നു. എന്നാൽ, അത് പലതരം നാശങ്ങൾക്ക് കാരണമാകും. അതിലൊന്നാണ്, ശരീഅത്തിൽ നിന്നുള്ള പ്രയോജനം കുറയുക എന്നത്. കാരണം, ഹൃദയത്തിൽ യഥാർത്ഥ വസ്തുവിനും പകരത്തിനും ഒരേ സമയം ഇടമില്ല! അതുകൊണ്ടാണ് ജാഹിലിയ്യത്തിലെ രണ്ട് പെരുന്നാളുകളെക്കുറിച്ച് നബി ﷺ പറഞ്ഞത്:

كَانَ لَكُمْ يَوْمَانِ تَلْعَبُونَ فِيهِمَا، وَقَدْ أَبْدَلَكُمُ اللَّهُ بِهِمَا خَيْرًا مِنْهُمَا: يَوْمَ الْفِطْرِ، وَيَوْمَ الْأَضْحَى

നിങ്ങൾക്ക് കളിച്ചുല്ലസിക്കാനായി രണ്ട് (ആഘോഷ) ദിവസങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. എന്നാൽ അല്ലാഹു അവ രണ്ടിനും പകരം അതിനേക്കാൾ ഉത്തമമായത് നിങ്ങൾക്ക് നൽകിയിരിക്കുന്നു: ഈദുൽ ഫിത്വർ ദിനവും ഈദുൽ അദ്ഹാ ദിനവും (നസാഇ 3/179).

ബിദ്അത്തായ കർമ്മങ്ങളിൽ നിന്ന് അടിമയുടെ ഹൃദയം ഭക്ഷണം സ്വീകരിക്കുന്നത്, ശറഇയ്യായതും പ്രയോജനകരവുമായ സൽകർമ്മങ്ങളിൽ നിന്ന് ഭക്ഷണം സ്വീകരിക്കുന്നതിൽ നിന്ന് – അല്ലെങ്കിൽ അതിന്റെ പൂർണ്ണതയിൽ നിന്ന് – അവനെ തടയും. അങ്ങനെ, താനറിയാതെ തന്നെ അവന്റെ അവസ്ഥ ദുഷിച്ചുപോകും. ദുഷിച്ച ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നവന്റെ ശരീരം താനറിയാതെ ദുഷിച്ചുപോകുന്നത് പോലെ.
ഇത് ബിദ്അത്തുകളുടെ ചില ദോഷങ്ങൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു!

ചുരുക്കം: ഹൃദയങ്ങൾ ശറഇയ്യായതിന് പകരം ശറഇയ്യല്ലാത്തതിനെയും, സത്യത്തിന് പകരം അസത്യത്തെയും സ്വീകരിക്കുമ്പോൾ, സത്യത്തോടും ശറഇയ്യായതിനോടുമുള്ള ആഗ്രഹം കുറയും. അതിനോടുണ്ടായിരുന്ന സ്നേഹവും ആദരവും – അല്ലെങ്കിൽ അതിൽ നിന്ന് ഭൂരിഭാഗവും – നീങ്ങിപ്പോകും. തൽഫലമായി, ഹൃദയങ്ങളിലുള്ള അതിന്റെ സ്വാധീനം കുറയും. അങ്ങനെ ആത്മാക്കൾക്ക് വ്യക്തമായ നഷ്ടം സംഭവിക്കുന്നു! ഇതിനേക്കാൾ വലുത്, അല്ലാഹുവിനുള്ള ഉബൂദിയ്യത്തിൽ നിന്നും, അവനെ അനുസരിക്കുന്നതിൽ നിന്നും, അവനെ സ്നേഹിക്കുന്നതിൽ നിന്നും പിന്തിരിയുന്നവൻ ഒരു സൃഷ്ടിക്കുള്ള ഉബൂദിയ്യത്തിലും, അതിനെ സ്നേഹിക്കുന്നതിലും, അതിന് സേവനം ചെയ്യുന്നതിലും പരീക്ഷിക്കപ്പെടും എന്നതാണ്. അല്ലാഹു പറയുന്നു:

وَمَن يَعْشُ عَن ذِكْرِ ٱلرَّحْمَٰنِ نُقَيِّضْ لَهُۥ شَيْطَٰنًا فَهُوَ لَهُۥ قَرِينٌ

പരമകാരുണികന്‍റെ ഉല്‍ബോധനത്തിന്‍റെ നേര്‍ക്ക് വല്ലവനും അന്ധത നടിക്കുന്ന പക്ഷം അവന്നു നാം ഒരു പിശാചിനെ ഏര്‍പെടുത്തികൊടുക്കും. എന്നിട്ട് അവന്‍ (പിശാച്‌) അവന്ന് കൂട്ടാളിയായിരിക്കും. (ഖു൪ആന്‍:43/36)

അല്ലാഹുവിനെയല്ലാത്തവരെ ഭയപ്പെടുന്നത് വർധിച്ചാൽ, റബ്ബിനോടുള്ള ഭയം കുറയും.

അല്ലാഹുവിനല്ലാത്ത ഇഷ്ടവസ്തുക്കൾ ഹൃദയത്തിൽ വർധിച്ചാൽ, അല്ലാഹുവിനോടുള്ള സ്നേഹം കുറയും.

അതിനാൽ, ബുദ്ധിയുള്ളവൻ തന്റെ ആത്മാവിനോട് സമരം ചെയ്യുകയും, അസത്യത്തിൽ വ്യാപൃതമാകുന്നതിൽ നിന്നും അതിനെക്കുറിച്ച് ചിന്തിക്കുന്നതിൽ നിന്നും തന്റെ ഹൃദയത്തെ ഒഴിവാക്കുകയും ചെയ്യട്ടെ. അത് മനസ്സിൽ വരുമ്പോഴെല്ലാം അതിനെ മായ്ച്ചുകളയാൻ ശ്രമിക്കുകയും ചെയ്യട്ടെ. അതിലേക്ക് തിരിഞ്ഞുനോക്കുക പോലും ചെയ്യരുത്, ഹൃദയം അതുകൊണ്ട് നിറക്കുന്ന കാര്യം പിന്നെ പറയേണ്ടതില്ലല്ലോ. ഹൃദയങ്ങളുടെ നന്മക്കുള്ള ഏറ്റവും പ്രയോജനകരമായ മരുന്നുകളിലൊന്നും, തിന്മയെ തടയാൻ സഹായിക്കുന്ന ഏറ്റവും ശക്തമായ കാരണങ്ങളിലൊന്നും ഇതാണ്.

അതുപോലെ അവൻ ഉന്നതമായ ലക്ഷ്യം കൊണ്ട് ആയുധമണിയണം. കാരണം, അടിമയെ (അവന്റെ റബ്ബിന്റെ അനുമതിയോടെ) നയിക്കുന്നത് അവന്റെ ലക്ഷ്യമാണ്. ലക്ഷ്യം ഉന്നതമായാൽ തടസ്സങ്ങളും വിപത്തുകളും അതിനെ ബാധിക്കുകയില്ല. ഒരു പക്ഷി ആകാശത്ത് ഉയർന്നു പറന്നാൽ വേട്ടക്കാരുടെ അമ്പുകളിൽ നിന്നും വെടിയുണ്ടകളിൽ നിന്നും രക്ഷപ്പെടുന്നത് പോലെ. ഈ വസ്തുക്കൾ പക്ഷിയെ പിടികൂടുന്നത് അത് താഴ്ന്നു പറക്കുമ്പോഴാണ്. അതുപോലെത്തന്നെയാണ് ഉന്നതമായ ലക്ഷ്യവും. അത് എല്ലാ അപകടങ്ങളിൽ നിന്നും രക്ഷപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. വിപത്തുകൾ ബാധിക്കുന്നത് താഴ്ന്ന ലക്ഷ്യങ്ങളെയാണ്!

അതിനാൽ, ആരുടെ ലക്ഷ്യം ഉന്നതമായോ, അവൻ – അല്ലാഹുവിന്റെ തൗഫീഖോടെ – വിപത്തുകളിൽ നിന്ന് രക്ഷപ്പെട്ടു. ഉദ്ദേശ്യം, ഹൃദയം ഒരു തർക്കമോ, ആകർഷണമോ, എതിർപ്പോ ഇല്ലാതെ അല്ലാഹുവിൽ ഒരുമിക്കുകയും, അവനിൽ സമാധാനം കണ്ടെത്തുകയും, അവനിൽ ശാന്തമാവുകയും ചെയ്യുക എന്നതാണ് അതിന്റെ ആരോഗ്യവും, ജീവിതവും, അനുഗ്രഹവും.

ഇത് വളരെ പ്രയോജനകരമായ ഒരു അധ്യായമാണ്. ആദരണീയമായ ആത്മാക്കളുടെയും ഉന്നതമായ ലക്ഷ്യങ്ങളുടെയും ഉടമകൾക്കല്ലാതെ ഇത് ലഭിക്കുകയില്ല.
തന്റെ റബ്ബിനെയും അവന്റെ തൃപ്തിയെയും തന്റെ ദേഹേച്ഛക്കും താൽപര്യങ്ങൾക്കും മുകളിൽ പ്രതിഷ്ഠിച്ച ഹൃദയത്തേക്കാൾ മഹത്തരമായി മറ്റെന്തുണ്ട്? ആ സൈന്യങ്ങൾക്കിടയിൽ നിന്ന് അവൻ തന്റെ റബ്ബിലേക്ക് ഓടിപ്പോകുന്നവനാണ്. ആ കൊടുങ്കാറ്റുകൾക്കും ആഗ്രഹങ്ങൾക്കും ഇടയിൽ അവൻ തന്റെ റബ്ബിലേക്ക് മുന്നിടുന്നവനാണ്.

ഈ അവസ്ഥയുടെ പ്രതിഫലം ആഖിറത്തിന് മുമ്പ് ദുനിയാവിൽ തന്നെ വേഗത്തിൽ ലഭിക്കുമെന്ന് അറിയുക. ഹൃദയം രാവിലെയും വൈകുന്നേരവും അല്ലാഹു അല്ലാതെ മറ്റൊരു ചിന്തയുമില്ലാതെയായാൽ, അല്ലാഹു അവന്റെ എല്ലാ ആവശ്യങ്ങളും ഏറ്റെടുക്കും. അവനെ വിഷമിപ്പിക്കുന്ന എല്ലാ കാര്യങ്ങളിൽ നിന്നും അവനെ സംരക്ഷിക്കും. തന്നോടുള്ള സ്നേഹത്തിനായി അവന്റെ ഹൃദയത്തെയും, തന്നെ ഓർക്കാനായി അവന്റെ നാവിനെയും, തന്നെ അനുസരിക്കാനായി അവന്റെ അവയവങ്ങളെയും അവൻ ഒഴിച്ചിടും.

എന്നാൽ, രാവിലെയും വൈകുന്നേരവും ദുനിയാവ് അവന്റെ ചിന്തയായാൽ, അല്ലാഹു അവനെ അതിന്റെ ദുഃഖങ്ങളിലും വിഷമങ്ങളിലും പ്രയാസങ്ങളിലും ഏൽപ്പിക്കും. അവനെ അവന്റെ സ്വന്തം ഇഷ്ടത്തിന് വിട്ടുകൊടുക്കും. അങ്ങനെ തന്നോടുള്ള സ്നേഹത്തിൽ നിന്ന് അവന്റെ ഹൃദയത്തെ സൃഷ്ടികളോടുള്ള സ്നേഹം കൊണ്ട് നിറക്കും. തന്നെ ഓർക്കുന്നതിൽ നിന്ന് അവന്റെ നാവിനെ അവരെ ഓർക്കുന്നത് കൊണ്ട് നിറക്കും. തന്നെ അനുസരിക്കുന്നതിൽ നിന്ന് അവന്റെ അവയവങ്ങളെ അവർക്ക് സേവനം ചെയ്യുന്നത് കൊണ്ട് നിറക്കും. അങ്ങനെ അവൻ മറ്റുള്ളവർക്ക് വേണ്ടി വന്യമൃഗത്തെപ്പോലെ കഠിനാധ്വാനം ചെയ്യുകയും, മറ്റുള്ളവരുടെ പ്രയോജനത്തിനായി തന്റെ ശരീരം നശിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യും!

നബി ﷺ പറഞ്ഞു:

مَنْ كَانَتِ الْآخِرَةُ هَمَّهُ جَعَلَ اللَّهُ غِنَاهُ فِي قَلْبِهِ، وَجَمَعَ لَهُ شَمْلَهُ، وَأَتَتْهُ الدُّنْيَا وَهِيَ رَاغِمَةٌ، وَمَنْ كَانَتِ الدُّنْيَا هَمَّهُ جَعَلَ اللَّهُ فَقْرَهُ بَيْنَ عَيْنَيْهِ، وَفَرَّقَ عَلَيْهِ شَمْلَهُ، وَلَمْ يَأْتِهِ مِنَ الدُّنْيَا إِلَّا مَا قُدِّرَ لَهُ

ആരുടെ ലക്ഷ്യം ആഖിറമാണോ, അല്ലാഹു അവന്റെ ഐശ്വര്യം അവന്റെ ഹൃദയത്തിലാക്കും. അവന്റെ കാര്യങ്ങൾ ഒരുമിച്ചുകൂട്ടും. ദുനിയാവ് നിർബന്ധിതയായി അവന്റെയടുക്കൽ വരും. ആരുടെ ലക്ഷ്യം ദുനിയാവാണോ, അല്ലാഹു അവന്റെ ദാരിദ്ര്യം അവന്റെ കൺമുന്നിലാക്കും. അവന്റെ കാര്യങ്ങൾ ചിതറിക്കും. ദുനിയാവിൽ നിന്ന് അവന് കണക്കാക്കപ്പെട്ടതല്ലാതെ ഒന്നും ലഭിക്കുകയുമില്ല. (തിർമിദി 2465).

അല്ലാഹുവിലേക്ക് മുന്നിടുന്നതിനും, അവനോടുള്ള സ്നേഹവും ദിക്‌റും കൊണ്ട് ഹൃദയത്തെ വ്യാപൃതമാക്കുന്നതിനും പെട്ടെന്നുള്ള പ്രതിഫലമായി ഇതുതന്നെ മതി: തന്നിലേക്ക് മുന്നിടുന്നവനിലേക്ക് അല്ലാഹു തന്റെ അടിമകളുടെ ഹൃദയങ്ങളെ തിരിക്കും. തന്നിൽ നിന്ന് പിന്തിരിഞ്ഞവനിൽ നിന്ന് അവരുടെ ഹൃദയങ്ങളെ അവൻ തിരിക്കുകയും ചെയ്യും. കാരണം, അടിമകളുടെ ഹൃദയങ്ങൾ അല്ലാഹുവിന്റെ കയ്യിലാണ്, അവരുടെ കയ്യിലല്ല.

സലഫുകളിൽ ചിലർ പറഞ്ഞു: “ഏതൊരടിമ തന്റെ ഹൃദയം കൊണ്ട് അല്ലാഹുവിലേക്ക് മുന്നിട്ടുവോ, അല്ലാഹു സത്യവിശ്വാസികളുടെ ഹൃദയങ്ങളെ അവനിലേക്ക് തിരിക്കും. അങ്ങനെ അവരുടെ സ്നേഹവും കാരുണ്യവും അവന് നൽകപ്പെടും.” (റൗദത്തുൽ മുഹിബ്ബീൻ 417).

 

പ്രൊഫ. ഡോ. സ്വാലിഹ് ബിൻ അബ്ദിൽ അസീസ് ബിൻ ഉഥ്മാൻ അസ്സിന്ദി حَفِظَهُ اللَّهُ

قواعد في فقه القلوب ൽ നിന്നും എടുത്തത്.

 

 

www.kanzululoom.com